AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen Pazartesi günü yaptığı açıklamada, çocukların sosyal medyaya "aşamalı ve kademeli erişim" sahibi olması gerektiğini söyledi. Uzmanlar ise 13 yaş altındaki çocukların çevrimiçi platformları yalnızca gözetim altında kullanmasını tavsiye ediyor.
Avrupa Birliği, Yunanistan ve Fransa gibi üye ülkelerin erişimi sınırlama çağrılarının ardından sosyal medya yasağını uzun süredir değerlendiriyor. Avustralya'dakine benzer bir yasağın tüm blok genelinde uygulanması yönündeki baskılar da giderek artıyor.
Von der Leyen, AB'nin kanıta dayalı kararlar almasına yardımcı olmak için doktorlar, akademisyenler, gençlik temsilcileri ve ebeveynlerden oluşan bir uzman paneli görevlendirmişti. Panel Pazartesi günü tavsiyelerini sundu.
"Zaten üzerinde mutabık olduğumuz bir nokta var: Çocukların sosyal medyaya katılabileceği bir yaş sınırı belirlenmeli" diyen von der Leyen, "yaşa uygun kısıtlamalar" çağrısında bulundu.
"Bu, çocukların sosyal medyaya erişip erişemeyeceği meselesi değil. Mesele, sosyal medyanın çocuklarımıza erişip erişemeyeceği ve ne zaman erişeceğidir" diye konuştu.
Von der Leyen, yasal teklifin bu yılın ikinci yarısında sunulacağını belirterek, "Farklı yaş grupları için aşamalı ve kademeli bir erişimi değerlendirmeliyiz" dedi.
Uzman raporu, bu tür bir düzenlemenin nasıl görünebileceğine dair ipuçları verdi. Rapordaki tavsiyeler şöyle: Bebekler ve yeni yürümeye başlayan çocuklar için hiç ekran olmamalı. 3 ila 12 yaş arası çocuklar, "yaşlarına uygun sosyal medya" ve cihazları yalnızca gözetim altında kullanmalı. 13 ila 18 yaş arasındakiler için ise "temel güvenlik özellikleri" bulunan sosyal medya ve diğer dijital platformlarda "giderek artan bağımsız kullanım" sağlanmalı.
Von der Leyen, "Platformlar hizmetlerinin zarar vermediğini kanıtlamalı. Avrupa'da bir ürünü geliştiren kişi, onun güvenliğinden sorumludur" diye konuştu.
Panelin eş başkanlarından Jörg Fegert, von der Leyen'in yanında yaptığı açıklamada, "Çocukların etrafındaki tüm ekosistem değişmek zorunda. Ancak vaktimiz yok. Çocuklar ve ergenler şu anda ciddi risklerle karşı karşıya" dedi.
Rapor, sosyal medya da dahil olmak üzere dijital platformlara yönelik topyekûn bir yasak önermezken, von der Leyen de böyle bir adımı desteklemedi.
AB son aylarda sosyal medya platformları üzerindeki baskıyı artırdı. Şubat ayında TikTok'a yönelik uyarının ardından geçtiğimiz Cuma günü Facebook ve Instagram'a "bağımlılık yapıcı" özelliklerini kaldırmaları talimatı verildi.
Zararlı tasarımı hedefleme: AB için bir ikilem, 27 ülke arasında farklı yaş sınırlamalarının nasıl önleneceği. Örneğin İspanya 16 yaş altının sosyal ağlara erişimini yasaklamak isterken, Fransa 15 yaş ve altı çocuklar için yasak öneriyor. Öte yandan Estonya gibi yasağa karşı çıkan AB ülkeleri de bulunuyor.
Von der Leyen, AB'nin yürütme organı olan Avrupa Komisyonu'nun ulusal önerileri "çok dikkatli bir şekilde inceleyeceğini" söyledi. Komisyonun bu çalışmaları entegre edeceğini belirten von der Leyen, ardından "yaklaşımı uyumlu hale getirmek ve ortak bir çözüm bulmak" için kendi teklifini hazırlayacağını ifade etti.
AB halihazırda büyük teknoloji şirketlerini dizginlemek ve kullanıcıları çevrimiçi ortamda korumak için güçlü bir donanıma sahip. Komisyon, yeni kuralların yolda olduğunu belirtti.
AB Tüketicinin Korunmasından Sorumlu Komisyon Üyesi Michael McGrath, bu yıl içinde çıkarılması beklenen yeni bir yasanın çocuklara bağımlılık yapıcı tasarıma karşı daha güçlü koruma sağlayacağını duyurdu.
McGrath, AFP'ye yaptığı açıklamada, "Dijital pazarlar dikkat çekmek ve davranışları etkilemek üzere tasarlanmıştır. Yeni kurallar, tüketicilerin manipülasyondan uzak, bilinçli seçimler yapabilmesini sağlayacak" dedi.
Malta'nın pozisyonu
Geçtiğimiz Mayıs ayında Başbakan Robert Abela, 13 yaş altındaki çocukların sosyal medyaya erişiminin yasal olarak kısıtlanabileceğini söylemişti. Abela, "Çocuklar zamanlarının çoğunu sosyal medyada geçirmemeli. Ne yazık ki gerçeğin bu olduğu çok fazla vaka var. Çok fazla çocuk akranlarıyla etkileşim kurmakta zorlanıyor çünkü sosyal etkileşimlerinin ana biçimi cep telefonu veya tablet" demiş, bir ebeveyn olarak kendisini de endişelendiren bu konuya dikkat çekmişti.
Aralık ayında hükümet, sosyal medya kullanımına ilişkin düzenleyici yaş konusunda kamuoyunda tartışma başlatmak amacıyla bir Beyaz Kitap yayımladı. Dönemin Parlamento Sekreteri Rebecca, sosyal medyada savunmasız bireylerin nasıl korunabileceği ve yetişkinler dahil herkes için dijital eğitimin nasıl güçlendirilebileceği konusunda hükümete tavsiyelerde bulunmak üzere bir teknik komitenin çalıştığını söyledi.
