Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), bir yolcu gemisindeki üç yolcunun ölümüne neden olan hantavirüs salgınında yeni vakaların ortaya çıkabileceğini Perşembe günü açıkladı. Ancak örgüt, gerekli önlemler alındığı takdirde salgının sınırlı kalacağını öngördüğünü belirtti.
MV Hondius adlı gemiden hasta bir başka yolcu Perşembe günü Avrupa'ya ulaştı. Gemi İspanya'ya bağlı Kanarya Adaları'na doğru yol alırken sağlık yetkilileri, insandan insana bulaşabilen ölümcül virüs türünün izini sürmek için yoğun çaba harcıyor.
Hondius'un yolcularından üçünün hayatını kaybetmesi uluslararası alarma yol açtı. Ancak sağlık yetkilileri, sıçanlardan bulaşan ve Covid-19'dan daha az bulaşıcı olan bu virüsün küresel bir salgına dönüşeceği endişelerini hafifletti.
ABD Başkanı Donald Trump, Perşembe günü konu hakkında bilgilendirildiğini söyledi. Trump gazetecilere, "Umarız durum büyük ölçüde kontrol altındadır" dedi.
Trump ayrıca, "Olay gemiyle ilgiliydi ve sanırım yarın bu konuda kapsamlı bir rapor hazırlayacağız. Konuyu inceleyen pek çok yetkili insanımız var. Umarız her şey yoluna girer" diye ekledi.
1 Nisan'da Arjantin'in Ushuaia kentinden gemiye binmeden önce Güney Amerika'yı gezen Hollandalı bir çift, salgının ilk kurbanları oldu.
Arjantin sağlık makamları Perşembe günü, salgının nerede başladığını henüz tespit edemediklerini açıkladı.
Sağlık Bakanlığı, 24 Arjantin eyaletinin yetkilileriyle yaptığı toplantının ardından şu açıklamayı yaptı: "İlgili ülkelerin ve katılımcı ulusal kuruluşların şimdiye kadar sağladığı bilgilerle enfeksiyonun kaynağını doğrulamak mümkün değildir."
Nadir görülen hastalık
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, Cenevre'de gazetecilere yaptığı açıklamada, üç ölüm dahil olmak üzere toplamda beş onaylı ve üç şüpheli vaka bildirildiğini söyledi.
Tedros, Hondius'ta tespit edilen ve insandan insana bulaşabilen nadir virüs türüne atıfta bulunarak, "Andes virüsünün kuluçka süresinin altı haftaya kadar uzayabildiği göz önüne alındığında, daha fazla vakanın bildirilmesi mümkündür" dedi.
Hollanda'daki Leiden Üniversitesi Tıp Merkezi daha sonra bir başka hastanın testinin pozitif çıktığını duyurdu.
Ancak DSÖ Acil Durum Uyarı ve Müdahale Direktörü Abdi Rahman Mahamud, "Halk sağlığı önlemleri uygulandığı ve tüm ülkeler arasında dayanışma gösterildiği takdirde" salgının sınırlı kalacağına inandığını belirtti.
Virüse yakalandığı bilinen ya da yakalandığından şüphelenilen kişiler İngiltere, Almanya, Hollanda, İsviçre ve Güney Afrika'da tedavi görüyor veya izolasyondalar.
Hantavirüs, genellikle enfekte kemirgenlerden bulaşan nadir bir solunum yolu hastalığıdır. Solunum ve kalp sıkıntılarına ek olarak hemorajik ateşe de yol açabilir. Hastalığın aşısı veya bilinen bir tedavisi bulunmuyor.
Yetkililere göre bir yolcu, Arjantin'de gemiye binmeden önce virüse yakalanmış ve Atlantik geçişi sırasında diğer yolculara bulaştırmış olabilir.
Arjantin yetkilileri, geminin 1 Nisan'da yola çıktığı sahil kenti Ushuaia'da kemirgenler üzerinde testler yapmayı planladıklarını açıkladı.
Geminin operatörü Hollanda merkezli Oceanwide Expeditions'ın açıklamasına göre, Çarşamba günü gemi Cape Verde açıklarında demir attığında üç yolcu tahliye edildi. Dördüncü yolcu ise Perşembe günü Amsterdam'a indi.
Şirket, geminin İspanya'nın Tenerife adasına doğru yol aldığını ve gemide semptom gösteren kimsenin bulunmadığını belirtti. Geminin Pazar günü Tenerife'ye varması bekleniyor.
Hondius yolcularından YouTuber Kasem Ibn Hattuta, ilk ölümü yolculuğun başlamasından yaklaşık 12 gün sonra öğrendiğini bir videoda anlattı.
Hattuta, "Gemideki çoğu kişi, medyada yansıtılanın aksine duruma çok sakin tepki veriyor" dedi.
Hattuta sözlerine şöyle devam etti: "Bugün aslında 35 günlük Atlantik yolculuğumuzun son günü olacaktı. Ancak yolculuğumuzun burada bitmeyeceği belli oldu." Bu sözleriyle Cape Verde'nin Hondius'un limana yanaşmasına izin vermemesine atıfta bulundu.
İlk vaka
Eşiyle birlikte Ushuaia'dan gemiye binen Hollandalı adam, 11 Nisan'da gemide hayatını kaybetti.
Geminin operatörünün açıklamasına göre adamın cesedi 24 Nisan'da Güney Atlantik'teki Saint Helena adasında gemiden alındı. Aynı yerde 29 yolcu daha gemiden indi.
Şirket, 20 Mart'tan itibaren gemiye binen veya inen tüm yolcu ve mürettebatın izini sürmeye çalıştığını belirtti.
Tedros, DSÖ'nün Saint Helena'da gemiden inen vatandaşlarına ilişkin 12 ülkeyi bilgilendirdiğini söyledi.
Saint Helena hükümeti, nüfusun "yüzde 95'inden fazlasının" gemi yolcuları veya mürettebatıyla yakın temasının olmadığını ya da gemiye binmediğini açıkladı. Bu kişilerin şu anda "enfeksiyon riski son derece düşük" durumda.
Hayatını kaybeden adamın cesedine Güney Afrika'ya kadar eşlik etmek için gemiden ayrılan eşi, hastalanmasının ardından bu ülkede 15 gün sonra hayatını kaybetti. Kadında 4 Mayıs'ta hantavirüs teşhisi konuldu.
Buenos Aires'teki yetkililer, çiftin Arjantin'in yanı sıra Şili ve Uruguay'ı da ziyaret ettiğini açıkladı.
Şili Sağlık Bakanlığı, çiftin ülkede bulunduğu dönemin "kuluçka süresine denk gelmediğini" belirterek enfeksiyonun Şili'de gerçekleşmediğini bildirdi.
DSÖ verilerine göre hantavirüsün kuluçka süresi altı haftaya kadar uzayabiliyor.
Hollandalı kadın, semptom gösterirken Saint Helena'dan Johannesburg'a ticari bir uçakla gitmişti.
Yetkililer, söz konusu uçuştaki yolcuların izini sürmeye çalışıyor. Güney Afrika merkezli havayolu şirketi Airlink, uçakta 82 yolcu ve 6 mürettebat bulunduğunu açıkladı.
Alman bir yolcu ise 2 Mayıs'ta hayatını kaybetti. Cesedi hâlâ gemide bulunuyor.
