Maltalı sanatçı Kim Sammut, yas, hafıza, yokluk ve aşk üzerine yaptığı bir yıllık çalışmasını bu eylülde Just For Today’in üçüncü ve son sergisiyle noktalıyor.
Disiplinlerarası projenin merkezinde son derece kişisel bir hikâye var: Sammut’un teyzesi Lorna’nın 22 Eylül 2023’te kanserden kaybı.
“Bu kadını biyolojik annem kadar annem olarak görüyorum,” dedi Sammut. “Tek fark, bedenimi değil ruhumu o şekillendirdi.”
Lorna’nın ölümünden sonra Sammut, teyzesinin yaşamının son yıllarında geride bıraktığı el yazısıyla yazılmış dualara ve düşüncelere defalarca döndü.
Bunların arasında Lorna’nın kendine yazdığı bir cümle vardı; saklanmayı bırakıp kendini “bugün için” yaşamaya ve sevmeye teşvik ediyordu.
İşte o sözler projeye adını verdi.
Geçen yıl boyunca Sammut, yası araştırmak ve Lorna’nın geride bıraktığı sözlere farklı yollardan yanıt vermek için fotoğraf, resim, film, ses, enstalasyon ve ritüel kullandı.
Sarah Chircop’un küratörlüğünü yaptığı Just For Today, üç sergi, iki atölye, bir performans ve son bir ritüel-dua etkinliğiyle şekillendi.
Mart ayında Rosa Kwir’de açılan ilk sergi, Marcio Vella ile geliştirilen spiral bir yapı üzerinden kayıp ve parçalanmış hafızayı ele aldı ve ziyaretçileri merkezde Lorna ile samimi bir karşılaşmaya doğru yönlendirdi.
Hazirandaki ikinci sergi yokluğu daha da derinlemesine inceledi; yokluğu yalnızca boşluk olarak değil, kendine özgü dokusu, baskısı ve ağırlığı olan bir şey olarak ele aldı.
Şimdi projenin son bölümü, birisi gittikten sonra geriye kalan şeye, yani aşka yöneliyor.
9 Eylül’de açılan üçüncü sergi, aşkı yasın bir cevabı ya da çözümü olarak değil, onunla birlikte süren bir şey olarak ele alıyor.
Yine Marcio Vella ile geliştirilen ve Tina Camilleri ile son bir ses iş birliğine yer veren sergi, ziyaretçileri Sammut’un projesine ilham veren el yazısıyla yazılmış sözleri yankılayacak şekilde kendi dualarını bırakmaya davet ediyor.
Yıl boyunca Just For Today sergi alanının da ötesine taşındı.
Ruth Borg ve Sara Amin Omran’ın yönettiği, fatima a.m. tarafından koordine edilen iki kuşak arası atölye Touching Grief ve Touching Life, katılımcıları hareket, beden bilinci ve kolektif yansıtma yoluyla yas ve yaşamı keşfetmeye davet etti.
Hospice Malta’dan sosyal çalışan Gloria Spiteri ise proje boyunca Sammut ve geniş ekibe danışmanlık ve bakım sonrası destek sağladı.
Proje, Lorna’nın ölümünün tam üçüncü yıl dönümü olan 22 Eylül’de çemberini tamamlayacak.
Konuklar, The Veg Box’a gitmeden önce Lorna’nın en sevdiği güzergâhlardan biri boyunca kısa bir gün batımı yürüyüşü için Manikata’da buluşacak.
Orada Sammut ve Camilleri, Lorna’nın dualarını son sergi boyunca ziyaretçilerin bıraktığı dualarla bir araya getiren bir parça seslendirecek.
Bu buluşma, hatırlamak, düşünmek ve sevmek için son ortak an olacak; derinden kişisel bir yıllık sanatsal yolculuğu her şeyin başladığı kişi ve sözlere geri taşıyacak.
Just For Today, Arts Council Malta ve Rosa Kwir tarafından destekleniyor; Hospice Malta’nın da süregelen desteği var.