Malta mahkemeleri, kendilerine ve başkalarına zarar vermeye teşvik edilen çocukların hedef alındığı şiddet yanlısı çevrimiçi ağlarla bağlantılı olduğu şüphesiyle 15 yaşındaki bir çocuğun davasını görüyor.
Haziran ayında çocuğun avukatları, gencin çocuk hapishanesindeki tecrit sürecinin sonlandırılması için acil talepte bulundu. Sulh ceza hâkimi Yana Micallef Stafrace, savcılığın görüşüne katılarak başvurunun yanlış Ceza Kanunu maddesine dayandırıldığını belirterek talebi reddetti. Kararın, çocuğun muamele şikayetlerinin esasına değil, usulüne yönelik olduğu kaydedildi.
Çocuğun ailesinin, oğullarının insanlık dışı ve aşağılayıcı muameleye maruz kaldığını kamuoyuna duyurmasıyla dava dikkat çekti. Aile, yaşananların gençlik hatası olduğunu ve oğullarının bunun bedelini ödemesi gerektiğini savunurken; polis, durumun çok daha karanlık bir boyutu olduğunu, çocukların avlandığı şiddet yanlısı dijital ağların söz konusu olduğunu belirtti.
Terörle Mücadele Birimi'nden Müfettiş Zachary Zammit, mahkemeye taşınmayan diğer müdahale örneklerini anlatırken, Malta'daki vaka sayılarının bazı yurt dışı örneklerine göre daha düşük olduğunu söyledi.
Şiddet yanlısı ağların çocukların dikkatini çekmek için popüler ifadelerden, tanıdık etkileyicilerden (influencer) ve o an trend olan konulardan yararlandığı belirtiliyor. Zammit, bu kişilerin çocukların zaten aşina olduğu bir dil kullanarak yaklaştığını açıkladı.
Zammit, "Genellikle konuşma tarzları üzerinden ilerliyorlar ya da başkalarının konuşma şekliyle alay etmenin 'havalı' görülmesi gibi trendlere tutunuyorlar. Giriş noktaları burası; trendleri çok yakından takip ederek dikkatleri üzerine çekiyorlar" dedi.
Müfettişin anlattığı yöntemlerden birinde temas, bir oyunun içinde başlıyor. Çocuğu tanıyan kişi, konuşmayı Telegram veya Discord gibi daha özel platformlara taşımaya çalışıyor. Burada, şantaj amacıyla kullanmak üzere hassas fotoğraf veya videolar talep ediliyor.
Şantaj talepleri arasında kendine zarar verme veya intihar gibi uç istekler yer alabiliyor. Bu ağlar, şüphelinin güvenilirliğini artırmak için zarar verme anına ait kayıtları grup içinde paylaşabiliyor.
Zammit, oyunlarda bu tür yaklaşımların önünü açan temel etkenin, özellikle denetimin zayıf olduğu sohbet kanalları olduğunu vurguladı. Oyunun içeriğindeki şiddetten ziyade, çocukların bu konuşmalar aracılığıyla nasıl istismar edildiği konusunda endişeli olduğunu belirten Zammit, "En büyük faktörün oyunun kendisinden çok sohbet kanalları olduğunu düşünüyorum; yani oyunların buna neden olduğunu söylemiyorum" şeklinde konuştu.
Bu ağların herkesi hedef alabildiğini ancak akran zorbalığına uğrayan, evde sorun yaşayan veya benzer zorluklar çeken çocukların, internette bir aidiyet arayışı içinde oldukları için bu yaklaşımlara daha açık olduklarını belirten Zammit, yeme bozukluklarının da bir zafiyet noktası olduğunu ekledi. Çocuğun çekingen olmasının her zaman bir kişilik özelliği olmadığını, hayatında yaşananların bir yansıması olabileceğini ifade etti.
Hassas materyaller ele geçirildikten sonra talepler, çocuğun tek başına yapacağı şeylerin ötesine geçebiliyor. Ağ, kurbanı başka birine yaklaşarak aynı yöntemi uygulaması için görevlendirebiliyor. Zammit, "Bu işleri yapan bazı kişilerin aslında başlangıçta kendilerinin de kurban olduğu gerçeği de var" dedi.
"The Com" (Topluluk) adlı geniş çevrimiçi ağın bir parçası olan 764 grubu, Europol'ün COMPASS Projesi tarafından özellikle kandırma, askere alma ve şiddetle ilişkilendiriliyor. Amerikan FBI'ına göre daha geniş kapsamlı olan Com ağı; bilgisayar korsanlığı, hırsızlık, şantaj, çocukların cinsel istismarı ve fiziksel şiddetle bağlantılı birbirine bağlı gruplardan oluşuyor. Katılımcılar farklı ilgi alanlarına göre birden fazla gruba üye olabiliyor.
Europol'ün 2026 İnternet Organize Suç Tehdit Değerlendirmesi'ne göre, suçlular çocuklara oyun platformlarından veya gençlerin kişisel sorunlarını paylaştığı dijital alanlardan ulaşıyor. Hassas bilgileri veya görselleri kullanarak cinsel içerikli materyaller veya şiddet kayıtları talep ediyorlar. Platformlar ve şifreli kanallar arasında geçiş yapmaları, bu ağların soruşturulmasını zorlaştırıyor.
Bazı kişiler için bu istismar kayıtlarını yaymak, diğer üyeler arasında statü kazanmak anlamına geliyor. Kanada polisi, ağ içinde ün kazanmak için görüntü ve videoların paylaşıldığını belirtiyor.
Zammit bu durumu oyunlardaki puan sistemlerine benzetti. Bazı gruplarda zarar verme eylemleri giriş şartı olarak belirlenirken, kayıtlar kişinin ne yaptığını kanıtlaması ve hiyerarşide güvenilirlik kazanması için paylaşılıyor.
Müfettiş, toplumu yok etme ve kaos yaratma arzusuyla hareket eden "nihilist şiddet yanlısı ekstremizm" terimini genel bir şemsiye kavram olarak kullanıyor. Ancak her üyenin motivasyonunun aynı olmadığını; bazılarının cinsel tatmin, statü veya aidiyet aradığını vurguladı.
Zammit, sabit üyeliği olan tek bir organizasyon olmadığını, aynı isim altında farklı kişilerin olduğu küçük grupların oluşabildiğini belirtti. Bu durum, gruplara katılımı ve kullanılan terminolojiyi incelemek zorunda kalan soruşturmacılar için zorluk yaratıyor.
Terörle Mücadele Birimi, yasal sınırlar dahilinde; şiddet geçmişi, silaha erişim ve endişe verici davranışlar gibi faktörleri değerlendirerek takip edilmesi gereken kişileri belirliyor. Zammit, birinin "ilgilenilen kişi" statüsünde olmasının, o kişinin terörist olduğu anlamına gelmediğinin altını çizdi.
Endişelerin okullar ve sosyal refah hizmetleri aracılığıyla da iletilebildiğini söyleyen Zammit, okul personelinin olağandışı davranışları bildirmesiyle polisin müdahale gerekip gerekmediğine karar verdiğini belirtti.
Malta'daki soruşturma sayısına dair net bir rakam vermeyen Müfettiş, mahkemeye taşınmayan başarılı müdahaleler olduğunu anlattı. Bazı durumlarda kişinin yaşının, bazı durumlarda ise polisin farklı bir müdahale yöntemini daha uygun görmesinin belirleyici olduğunu söyledi.
Bilgilerin ayrıca Europol ve yurt dışındaki ortaklardan da geldiğini belirten Zammit, yabancı soruşturmalarda ortaya çıkan isimlerin veya kullanıcı adlarının Malta tarafından gelecekte kullanılmak üzere kaydedildiğini ya da yerel soruşturmacıların şantaj şüphelisi biriyle karşılaşıp karşılaşmadığına dair spesifik talepler geldiğini ifade etti.
