Toplum temelli bir yarı yol evi programı, eski mahkumları yeniden suça sürükleyen faktörleri önemli ölçüde azalttı. Uluslararası bir araştırma bu sonucu ortaya koydu.
International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology dergisinde yayımlanan araştırma, Malta'daki yüksek yeniden suç işleme oranına karşı olası bir model sunuyor.
Araştırma, 2016-2021 yılları arasında RISe Foundation Malta programını tamamlayan 40 mahkumu takip etti. İstihdam, barınma, ruh sağlığı, ilişkiler ve uyuşturucu kullanımına yönelik tutumlarda belirgin iyileşmeler tespit edildi.
Daha önce işsiz olan katılımcıların yüzde 95'i iş buldu ve sosyal yardıma bağımlılık yüzde 60 düştü.
Ayrıca "sosyal açıdan uygunsuz" faaliyetlerden kaçınmada yüzde 45, uyuşturucu kullanımına karşı tutumlarda yüzde 30 ve nüksetme riskinde yüzde 43 iyileşme kaydedildi.
Araştırmayı, aynı zamanda RISe bünyesinde çalışan adli psikolog Yanika Tabone ve Kevin Sammut Henwood yürüttü. Çalışma, ceza süresinin son yılındaki mahkumları hapisten topluma geçiş sürecinde takip etti.
RISe Foundation Malta, ceza süresinin son 12-15 ayını çeken mahkumlarla çalışan bir sivil toplum kuruluşu. Amacı işsizlik, istikrarsız barınma ve kötü ruh sağlığı gibi değiştirilebilir risk faktörlerini ele alarak yeniden suç işlemeyi azaltmak.
Geleneksel cezaevi programlarının aksine RISe, toplum içinde faaliyet gösteriyor. Mahkumların hapiste hayatta kalmak için geliştirdikleri davranışları bırakmasına ve dışarıdaki yaşam için beceriler kazanmasına yardımcı oluyor.
Program, Malta'nın yüksek yeniden suç işleme oranıyla mücadele etmeyi hedefliyor. Son veriler bu oranın yüzde 86'ya kadar çıkabileceğini gösteriyor.
Sonuçlar belirgin kişisel ve sosyal kazanımları ortaya koyuyor.
Katılımcıların yüzde 80'i stresli durumlarda daha iyi başa çıkma becerileri geliştirdi. Depresif dönem yaşayanların yarısı önemli ölçüde iyileşme bildirdi. Yüzde 57'den fazlası suç geçmişi olan arkadaş çevresinden uzaklaşarak daha geleneksel sosyal ağlar kurdu.
Aile ilişkileri de iyileşti. Katılımcılar mevcut ilişkilerinden memnun olma olasılıklarını yüzde 28, çocuklarıyla ilgilenme oranlarını yüzde 23 artırırken, güven sorunları yaşama oranı yüzde 55 azaldı.
Araştırmacılar, katılımcıların çoğunun eşleri, çocukları ve ebeveynleriyle ilişkilerini geliştirdiğini, aynı zamanda daha fazla güven ve sosyal bağ kurduğunu belirtti. Eğitime olan ilgi yüzde 40 arttı.
Araştırmaya göre barınma da başarılı bir alan oldu. Programı tamamlayan her katılımcı uygun bir konuta yerleştirildi ve incelenen grupta evsizlik tamamen ortadan kalktı.
Araştırmacılar, "Bu çalışma, RISe Vakfı'nın kanıta dayalı ve toplum temelli programının yeniden suç işlemeyle ilişkili riskleri önemli ölçüde azalttığına dair güçlü kanıtlar sunmaktadır" sonucuna vardı.
Ancak bir alanda istatistiksel olarak anlamlı bir iyileşme görülmedi: aile içi şiddet. Araştırmacılar, programın gelecekteki versiyonlarının istismarcı davranışları ve zararlı toplumsal cinsiyet rolü tutumlarını ele alacak daha uzmanlaşmış müdahaleler içermesi gerektiğini belirtti.
Araştırmacılar ayrıca örneklemin küçük olduğunu ve yalnızca programı tamamlayanları kapsadığını vurguladı. Kuralları ihlal ettikleri için programdan ayrılan veya çıkarılan 10 kişi çalışmaya dahil edilmedi. Bu durum, neyin işe yaradığına ve kimin için işe yaradığına dair tam bir tablo sunmuyor. Araştırma, azalan risk faktörlerinin uzun vadede daha düşük suç oranlarına dönüşüp dönüşmeyeceğini henüz doğrulayamıyor.
RISe programı sosyal, mali ve aile becerileri konusunda 300 ila 350 saat eğitimi ve doğal ortamlarda refakatsiz aile ziyaretlerini kapsıyor.
Malta'nın yüksek yeniden suç işleme oranları bağlamında araştırmacılar, toplum temelli modellerin bir sonraki suçu gerçekleşmeden önleme konusunda çok daha güçlü bir şans sunduğu sonucuna vardı.
Araştırma şu ifadeye yer verdi: "Yazarlar, ülkenin kanıtlanmış yüksek yeniden suç işleme oranlarına rağmen rehabilitasyonu sıklıkla göz ardı eden Malta toplumundaki cezalandırıcı zihniyete meydan okumayı ve toplumsal değişimi teşvik etmeyi amaçlamaktadır."
RISe Vakfı bu küresel tartışmayı bu yaz Malta'ya taşımaya hazırlanıyor. Vakıf 16, 17 ve 18 Haziran'da uluslararası bir konferansa ev sahipliği yapacak. Etkinlik; Portekiz, Belçika, İrlanda, Çek Cumhuriyeti ve Arnavutluk'tan adalet bakanlarını merkezi olmayan adalete geçişi tartışmak üzere bir araya getirecek.
Konferans, gözaltının ölçeğini küçültmeyi savunan uluslararası bir hareket olan RESCALED ile iş birliği içinde düzenleniyor.
