Malta Başbakanı Robert Abela, The Shift haber portalının yayınlarının "yüzde 90'ının sahte" olduğunu kamuoyu önünde ilan ettikten sonra şimdi de bu bağımsız haber kuruluşunu mahkemede bağışçı ve destekçi listesini açıklamaya zorlamaya çalışıyor. Bu gelişme, bağımsız bir medya kuruluşu ile ülkenin en üst makamı arasında emsali görülmemiş bir çatışmaya dönüştü.
Bağışçı bilgilerinin ifşa edilmesi talebi, Başbakan'ın avukatı Pawlu Lia tarafından mahkemeye sunuldu. Bu talep, The Shift'in Abela'ya karşı açtığı iftira davası sürecinde gündeme geldi. Abela daha önce portalı "yalan haber üretmekte uzmanlaşmış sahte bir blog" olarak nitelendirmiş ve "haberlerinin yüzde 90'ının yalan içerdiğini" açıkça iddia etmişti.
Başbakan Robert Abela, Ocak 2025'te bakanlarının soruşturulmasının nedenini şu sözlerle açıklamıştı: "Ortada yalan haber üretmekte uzmanlaşmış sahte bir blog var, The Shift News. Tek gündemleri yalanı ve kötülüğü yaymak."
Bu açıklamaların ardından The Shift'in kurucusu ve editörü Caroline Muscat, Abela'ya karşı iki ayrı iftira davası açtı: haber portalını işleten şirket adına ticari iftira davası ve Muscat'ın kendi adına kişisel iftira davası.
Başbakan'ın asılsız iddiaları, uluslararası basın özgürlüğü çevrelerinde alarm zillerinin çalmasına yol açtı. Bu durum, Mapping Media Freedom koalisyonu tarafından bir tehdit olarak kayıt altına alındı.
Son duruşmanın ertelenmesinin ardından birkaç aylık sessizlik yaşandı. Davayı yeni atanan yargıç Joseph Gatt devraldı ve 17 Nisan'da yargılama yeniden başladı.
Cuma günkü duruşmada Başbakan'ın avukatı, The Shift'in bağışçı ve destekçi bilgilerini talep etmeye devam etti. Lia, bu bilgilerin Başbakan'ın iddiasının The Shift'in mali yapısını gerçekten etkileyip etkilemediğini kanıtlamak için gerekli olduğunu savundu.
Bu talep, The Shift'in mahkemeye sunduğu dört yıllık mali hesap kayıtlarına ek olarak yapıldı. Editör, kaynaklarını ifşa etmeyi kesinlikle reddediyor.
Avukat Lia şunları söyledi: "Davacı bu bağışçıların gazetecilik kaynakları olduğunu ve bu nedenle gizlilik kapsamında korunduğunu iddia ediyor. Oysa bunlar şirkete katkıda bulunan ticari kaynaklardır. Zarar iddialarını değerlendirmek için bu bilgiye ihtiyacım var."
Avukat Andrew Borg Cardona ise şu karşılığı verdi: "Malta'nın özgül gazetecilik ikliminde destekçilerinizin kaynağını açıklamak, haber kaynaklarını ifşa etmekle eşdeğerdir. Bu, Medya İftira Yasası kapsamında kabul edilemez."
Lia, bir önceki duruşmada da mahkemeden bu talep hakkında karar vermesini istemişti. Ancak davanın yeni bir yargıca devredilmesi nedeniyle konu hakkında henüz bir karar çıkmadı.
Duruşma sırasında Lia, The Shift'i mümkün olduğunca fazla gelir elde etmek için "sansasyonel başlıklar" yazmakla ve "nefret körüklemekle" defalarca suçladı. Böylece müvekkilinin asılsız iddiasını herhangi bir kanıt sunmadan açık mahkemede tekrarlamış oldu.
Öte yandan The Shift, hükümetin editörü hedef alan kampanyasına ve kendisine yöneltilen tehditlere dair kanıtlar sundu.
The Shift editörü şunları söyledi: "Başbakan bu davayı açıkça The Shift'in bağışçı ve destekçi bilgilerini elde etmek için kullanıyor. Biz bu bilgileri asla açıklamayacağız. Bu arada avukatı, Robert Abela'nın 'The Shift'in haberlerinin yüzde 90'ının yalan içerdiği' iddiasını destekleyecek tek bir kanıt bile sunmadı."
Editör, The Shift'in sekiz yıllık faaliyeti boyunca hükümetin bu bağımsız araştırmacı haber portalını sürekli olarak susturmaya çalıştığı bir ortamda ayakta kalmak zorunda kaldığını da ekledi.
Muscat sözlerini şöyle sürdürdü: "Bilgi edinme haklarımızı durdurmak için bize karşı 40 hukuki itiraz yapıldı. Kararlılığımız ve okuyucularımızın güveni sayesinde ayakta kaldık. Onlara teşekkür ediyoruz. Yargı soruşturmaları, Sayıştay ve Standartlar Komiseri tarafından başlatılan incelemelerle sonuçlanan haberlerimiz, yaptığımızın sahte olmadığını kanıtlıyor."
Başbakanlık Ofisi, ifşa talebini gelecek ayın sonuna kadar resmi olarak yeniden sunacak. Bir sonraki duruşma 24 Haziran tarihine belirlendi.
