Başbakan Robert Abela'nın on yıllık yakın iş ortağı Bonnici Group, geçen yıl Bulebel sanayi bölgesinde meydana gelen kısmi duvar çökmesinden resmen sorumlu tutuldu.
Malta Mimarlar Odası (Kamra tal-Periti, KTP) Perşembe günü yaptığı açıklamada, çökmeye ilişkin soruşturmasını tamamladığını duyurdu. Olay sırasında bir araç hasar görmüş ancak herhangi bir yaralanma ya da ölüm yaşanmamıştı.
KTP açıklamasında şu ifadelere yer verdi: "Soruşturma sonucunda Kurul, çökmenin müteahhidin hatalı iş sıralamasından kaynaklandığını belirlemiştir. Döküm öncesinde bir döşemeyi destekleyecek şekilde tasarlanan çevre duvarlarının doldurulmaması ve sızdırmazlığının sağlanmaması bu hatanın başlıca nedenidir."
Kurul ayrıca projede başka alanlarda da kötü işçilik tespit ettiğini belirtti. Özellikle sahanın köşelerinden birinde, düzgün tuğla sıraları örülmemesi nedeniyle uyumsuz duvar birleşim noktaları oluştuğunu kaydetti. Bu bulgular, işlerden sorumlu mimarı fiilen aklıyordu.
KTP'nin açıklamasında dikkat çeken bir ayrıntı vardı: Bonnici Group'un adı hiçbir yerde geçmiyordu. Grubun olaya dahil olduğu, çökmenin ardından birden fazla kaynağın The Shift gazetesine bilgi vermesiyle ortaya çıkmıştı.
KTP açıklamasının sonuç bölümünde şu değerlendirmeye yer verildi: "İşlerin doğru şekilde yürütülmesi münhasıran müteahhidin ve/veya lisanslı ustanın sorumluluğundadır. Mimarın şantiyelerde kalite kontrolü yapması onun görev alanında değildir; bu durum, müteahhidin yükümlülüklerini mimara devredecek bir sorumluluk çatışması yaratır ve tarafsızlık ile bağımsızlık ilkelerini ihlal eder."
KTP'nin soruşturması, olaydan tam bir yıl sonra tamamlandı. Aynı hafta Sliema'da meydana gelen benzer bir olayla ilgili açılan diğer soruşturmanın sonuçlanıp sonuçlanmadığı henüz açıklanmadı.
Bulebel'deki çökme, eski Gutenberg Press binasının bulunduğu alanda gerçekleşti. Olay, hızlandırılmış inşaat izni kapsamında yürütülen sanayi bölgesi çalışmaları sırasında meydana geldi. Bu tür yetersiz denetim koşulları, daha önce 20 yaşındaki Jean Paul Sofia'nın ölümüne yol açmıştı.
O dönemde Başbakan Robert Abela, Sofia'nın ölümündeki devlet sorumluluğunu inceleyen soruşturma komisyonunun tüm tavsiyelerini uyguladığını iddia etmişti. Ancak ertesi hafta birden fazla çökme olayı yaşandı.
Bonnici Group, şüpheli sonuçlara yol açan birçok projede yer almış, ihale süreçlerinden ani çekilmeler yapmış ve usulsüz ihaleler nedeniyle defalarca mahkemelik olmuştu. Buna rağmen grubun Başbakan'la yakınlığı, adeta siyasi bir koruma kalkanı işlevi görüyor.
Bunun en çarpıcı örneği son günlerde yaşandı: Sağlık Bakanı Jo Etienne Abela ve Maliye Bakanı Clyde Caruana, Mater Dei Hastanesi'nin genişletilmesi için Bonnici Group liderliğindeki konsorsiyuma 120 milyon euroluk doğrudan sipariş verme kararı aldı. Üstelik aynı grup, iptal edilen bir ihaleyle ilgili devam eden bir itiraz sürecinin tarafıydı.
Başbakan'ın Bonnici Group ile bağları kamuoyunca biliniyor ve göreve gelmesinden çok öncesine dayanıyor. Robert Abela, eşi Lydia Abela ile birlikte Bonnici Group'un genel müdürü ve hissedarı Gilbert Bonnici ile ortak gayrimenkul geliştirip satmıştı.
Abela'nın başbakanlık koltuğuna oturmasının ardından Bonnici Group, yüz milyonlarca euroluk ihale ve doğrudan sipariş aldı. Birçok vakada kamu ihale sürecinin grubun lehine çarpıtıldığı açıkça görülüyordu.
