Başbakan Robert Abela ve Muhalefet Lideri Alex Borg, EY’nin Malta’daki doğrudan yabancı yatırım konulu konferansında konuştu.
Abela konuşmasında anket sonuçlarını Malta ekonomisine duyulan yatırımcı güveninin işareti olarak niteledi. Ankete göre on şirketten dokuzu önümüzdeki yıl Malta’daki faaliyetlerini sürdürmeyi ya da genişletmeyi planlıyor.
Borg ise ulusal bir verimlilik gündemi önerdi. Verimlilikteki büyümenin büyük ölçüde yabancı işçi sayısındaki artıştan kaynaklandığını savundu.
Abela, EY’nin anket sonuçlarını daha önce Malta’ya yatırım yapmış şirketler arasında güvenin kanıtı olarak gösterdi. Dokuz şirketin faaliyetlerini sürdürme ya da genişletme kararını, özellikle jeopolitik belirsizliğin sürdüğü bir dönemde güçlü bir sinyal olarak değerlendirdi.
“EY’nin yayımladığı rakamlar çok açık: Malta’da faaliyet gösteren on yabancı şirketten dokuzu burada kalmak istiyor, bazıları da faaliyetlerini genişletmeyi planlıyor. Bu, jeopolitik çalkantıların yaşandığı bir dönemde Malta’nın dirençli, cazip ve yeni yatırımlara açık kaldığının çok güçlü bir göstergesi.” Başbakan Robert Abela böyle konuştu.
Abela, bundan sonraki asıl sınavın bu performansı sürdürülebilir bir ekonomiye dönüştürmek olacağını söyledi.
“Sürdürülebilir olmak, bazılarının öne sürdüğü ve sıkça iddia edildiği gibi ekonomik modelimizi değiştirmemiz gerektiği anlamına gelmiyor. Bu gerçeklikten çok uzak. Ekonomik modelimiz sınıfının en iyisi. Avrupa’nın en iyileri arasında ve sonuç veriyor. Ekonomik büyüme Malta Vizyonu 2050 ile de uyumlu. Borç yükümüz AB üye ülkeleri arasında sürekli olarak en düşük seviyelerde kalıyor, mali gidişatımız ulusal açığı yüzde 3’ün altında tutuyor ve devletin gelirleri çok güçlü.” dedi Abela.
Abela ayrıca ekonomik büyümeyi iş gücü artışıyla ilişkilendiren görüşlere de yanıt verdi.
“Muhalefet Lideri’nin az önce daha fazla işçinin daha büyük bir ekonomi anlamına geldiğini söylediğini duydum. Bu tamamen doğru değil, tersi doğru. Ekonomiyi büyüttük ve bunun için daha fazla işçiye ihtiyaç duyduk. Maltalılar ve Gozolular mevcut pozisyonların bir kısmını, özellikle de daha iyi işlerin çoğunu doldurdu. Sonra iş gücünü yabancı işçilerle desteklemek zorunda kaldık.” diye konuştu Abela.
Abela, diğer Avrupa ülkeleri kemer sıkarken Malta Bütçesi’nin sorumlu ve ihtiyatlı olacağını, bu arada insana yatırım yapmayı sürdüreceğini de ekledi.
Muhalefet Lideri Alex Borg, Malta’nın bu sonuçları elde etmesinin olumlu olduğunu söyledi.
“Ancak olumlu ekonomik göstergelerin yanında neyin düzeltilmesi gerektiğini de düşünmeliyiz. Sonuçta konuşmamda da söylediğim gibi, neyin işe yaradığını kabul etmeli, neyin kötüleştiğini ya da durduğunu belirlemeli ve ileriye nasıl ilerleyeceğimize karar vermeliyiz. Verimlilik bunlardan biri. Anketin de gösterdiği gibi, çalışılan saat başına verimlilik yüzde 0,9 düştü.” dedi Borg.
Borg, bu tabloyu genel seçimden önce Malta Ticaret Odası’nın yaptığı bir ankette de gördüğünü belirtti.
“2015 ile 2025 arasında brüt katma değer (GVA) yaklaşık yüzde 82 arttı. Bu artışın yüzde 70’i iş gücü büyümesinden kaynaklanırken yalnızca yüzde 3’ü verimlilikten geldi. Bu yüzden ana odağımız çıktıyı ve verimliliği artırmak olmalı. Daha yüksek verimliliğin ekonomiyi nasıl güçlendirebileceğine, ücretleri nasıl yükseltebileceğine, istikrarı nasıl artırabileceğine ve ekonomik dayanıklılığı nasıl inşa edebileceğine bakmalıyız. Sonuçta daha fazla verimlilik, ülke için daha fazla servet yaratmak demek.” dedi Borg.
Borg, Malta’nın telekomünikasyon altyapısının da yabancı yatırımcıları çekmede giderek daha fazla rol oynadığını ekledi.
Borg yine de Malta’yı yatırımcılar için daha az cazip kılan nedenleri anlamanın önemli olduğunu söyledi. Bunların arasında nitelikli eleman eksikliği ve eğitimdeki sorunlar da yer alıyor.
Borg, gençlerin geleceği temsil ettiğini ve bu nedenle eğitime yapılan yatırımın kritik olduğunu vurguladı. Bu sorunların daha geniş bir resmin parçası olarak ele alınması gerektiğini de sözlerine ekledi.
EY anketine göre yabancı yatırımcıların on kişiden sekizi Malta’yı doğrudan yabancı yatırım için cazip buluyor.
