Son on yılda polise bildirilen tecavüz vakalarındaki keskin artış, Malta'nın görmezden gelemeyeceği acil soruları gündeme getiriyor. Polis verilerine göre, bildirilen tecavüzler son 10 yılda neredeyse üç katına çıktı: 2015'te 23 olan vaka sayısı 2025'te 60'a yükseldi. Bu dönemde toplam 370 tecavüz bildirildi; bunların 343'ü kadın, 27'si erkek mağdurlara ait. Mağdurların 219'u yabancı uyruklu, 151'i ise Maltalıydı.
Tecavüz, bir kişinin rızası olmadan başka bir kişi üzerinde kontrol kurduğu ve çoğu zaman ömür boyu fiziksel ve psikolojik izler bırakan en travmatik suçlardan biri. Sadece geçen yıl en az 60 kişi – 52 kadın ve 8 erkek – bu travmayı yaşadığını bildirdi. Ve bu sadece buzdağının görünen kısmı.
Bu yılın başlarında dönemin İçişleri Bakanı Byron Camilleri, parlamentoda birçok tecavüzün sosyal ve kültürel engeller nedeniyle bildirilmediğini kabul etti. Kadın hakları örgütleri de uzun süredir aynı noktaya dikkat çekiyor. Bildirilen vakalar çok daha büyük bir sorunun sadece görünen kısmıysa, mevcut veriler daha derin bir inceleme için başlangıç noktası olarak ele alınmalı.
Rakamların kendisi bir dizi acil soruyu beraberinde getiriyor: Failler kim? Mağdurlarla nasıl bir ilişkileri var? Bu tecavüzler nerede gerçekleşiyor? Mağdurları suçu bildirmeye iten veya sessiz kalmayı düşündüren koşullar neler? Onlara hangi destek sistemleri sunuluyor? Kültürel, toplumsal veya cinsiyetle ilgili faktörler hem tecavüzün yaygınlığını hem de bildirilme olasılığını etkiliyor mu?
Bir istatistik öne çıkıyor: Bildirilen mağdurların çoğunluğu yabancı kadınlar. Bu durum daha yakından incelenmeyi gerektiriyor. Belirli milliyetler, yaş grupları veya savunmasız topluluklar orantısız şekilde mi etkileniyor? Sağlam bir araştırma olmadan, politika yapıcılar kanıtlarla değil varsayımlarla yanıt vermek zorunda kalıyor.
Veriler ayrıca bir başka önemli eğilime de işaret ediyor. Kadınlar ezici çoğunluğu oluşturmaya devam etse de, tecavüz bildiren erkeklerin sayısı arttı. 2015'te bildirilen erkek mağdur yoktu. Rakamlar 2020'den sonra yükselmeye başladı ve 2024'te 6'ya, 2025'te ise 8'e ulaştı. Bu artış, erkekler arasında cinsel şiddeti bildirme konusunda daha fazla farkındalık ve istekliliğin sonucu mu? Yoksa bu tür suçlardaki artışı mı yansıtıyor? Malta'nın destek hizmetleri erkek mağdurlara yanıt vermek için yeterli donanıma sahip mi?
En az bunun kadar önemli bir soru da şu: Bu vakaların kaçı kovuşturmaya gidiyor? Kaçı mahkumiyetle sonuçlanıyor? Yargılamalar ne kadar sürüyor? Bu sorulara yanıt alınmadan, ceza adalet sisteminin mağdurlara adalet sağlayıp sağlamadığını değerlendirmek mümkün değil.
Bu soru, bu yıl verilen emsal niteliğindeki bir mahkeme kararının ardından yeniden aciliyet kazandı. Dava, Emma Agius'la ilgiliydi. Agius, Mount Carmel Hastanesi'nde tedavi görürken tanıştığı bir bakıcı tarafından tecavüze uğradığını iddia etti. Sulh ceza soruşturması, iddia edilen saldırı sırasındaki sessizliğini rıza olarak yorumladı ve başsavcı kovuşturma için yeterli gerekçe olmadığına karar verdi. Yargıç Mark Simiana bu kararı bozarak sessizliğin rıza anlamına gelmediğine hükmetti. Kararı, yasanın sorunlu bir yorumunu düzeltti ve davanın devam etmesini sağladı. Ancak bu da başka bir soruyu gündeme getiriyor: Benzer gerekçelerle kaç dava reddedilmiş olabilir?
Times of Malta bu soruyu yanıtlamaya yardımcı olabilecek verileri bekliyor. Ancak ulusal tabloyu bir araya getirmek sadece gazetecilere düşmemeli. Malta'nın cinsel şiddet konusunda kapsamlı, kanıta dayalı araştırmalara ihtiyacı var – sadece kaç tecavüzün bildirildiğini değil, neden olduklarını; kimlerin en fazla risk altında olduğunu; mağdurların sistem tarafından nasıl muamele gördüğünü ve nihayetinde adaletin sağlanıp sağlanmadığını inceleyen araştırmalara. Ancak o zaman politika yapıcılar gerçeklere dayalı yanıtlar tasarlayabilir.
