Malta'da bir oğlan, kendisiyle çıkmayı reddeden bir kızın yapay zekayla üretilmiş çıplak görüntülerini oluşturarak onu siber zorbalığa maruz bıraktı. Malta'nın çevrimiçi taciz yardım hattı, bu olayın gençler arasında giderek yaygınlaşan kadın düşmanı davranış örüntüsünün bir parçası olduğunu belirtti.
BeSmartOnline bünyesindeki Güvenli İnternet Merkezi koordinatörü Davina Marie Muscat, vakanın daha geniş bir sorunu yansıttığını söyledi. Muscat'a göre bazı oğlanlar kızların ilgisini hak ettiklerini düşünüyor ve reddedildiklerinde saldırgan tepki veriyor.
Muscat, "Ele aldığımız vakalara yakından baktığımızda tekrar eden ve son derece kaygı verici bir örüntü görüyoruz" dedi. "Bazı genç erkekler kızlara ve kadınlara karşı kendilerini hak sahibi gibi hissediyor. Bu tutum sorgulanmadığında zararlı, hatta tehlikeli davranışlar ortaya çıkıyor."
Çevrimiçi kadın düşmanlığı; kız ve kadınların dijital ortamlarda aşağılanması, cinselleştirilmesi ve tacize uğramasını ifade ediyor. Bu sorun uluslararası alanda da artan bir endişe kaynağı.
BeSmartOnline vakaları bağımsız bir "kadın düşmanlığı" kategorisi altında kayıt altına almıyor; çünkü bu kavram bir suç olarak tanımlanmış değil. Ancak eğilimler açıkça görülüyor.
BeSmartOnline, 2024 yılında 949 yardım hattı müdahalesi gerçekleştirdi. 2025'te bu rakam 951'e ulaştı ve yüksek seviyesini korudu.
Siber zorbalık, tüm vakaların yüzde 20'sini oluşturarak en büyük kategori oldu. Bazen "intikam pornosu" olarak da bilinen mahrem görüntülerin rıza dışı paylaşımı vakaların yüzde 10,2'sini oluşturdu. "Potansiyel olarak zararlı içerik" yüzde 10,1, çocuk istismarı amaçlı yaklaşma (grooming) yüzde 7,6 oranında yer aldı. Çevrimiçi aşk, ilişkiler ve cinsellik konuları da önemli bir paya sahipti.
Muscat, "Bu kategoriler bir araya geldiğinde, cinsiyet temelli zararın en çok yoğunlaştığı ve kadın düşmanı davranışın açık ya da örtük biçimde en sık görüldüğü alanları oluşturuyor" dedi.
Muscat ardından örnekler verdi.
Kız sadece 'hayır' dedi
Muscat şöyle anlattı: "Dikkatimize gelen bir vakada, bir kız sadece 'hayır' dedi. Bir oğlanın kendisiyle çıkma teklifini reddetti. Bunun karşılığında oğlandan kabul değil, intikam geldi. Oğlan kızın yapay zekayla üretilmiş çıplaklaştırılmış görüntülerini oluşturdu ve onu çevrimiçi olarak siber zorbalığa maruz bıraktı. Amacı kızın itibarını ve onurunu hedef almaktı."
Başka bir vakada bir oğlan, bir kızın okuluna giderek eve dönmeye çalıştığı sırada onu fiziksel olarak taciz etti. Bu vakanın tetikleyicisi de yine reddedilmekti.
Muscat'a göre çevrimiçi hak sahipliği duygusunun gerçek dünyaya taşınması, bu alanda çalışan profesyonellerin giderek daha fazla dikkat ettiği bir örüntü. Bu durum, çevrimiçi davranışın çevrimdışı zarardan ayrı düşünülemeyeceğini ortaya koyuyor.
Bu hak sahipliği duygusu yalnızca genç erkeklerin kendi yaşıtı kızlara karşı tutumuyla sınırlı kalmıyor.
Muscat, "Okul müdahale oturumlarımızdan birinde, ergen bir oğlan, kendisine doğru bilgi verebilmek için onu duraklatmaya çalışan kadın bir öğretim görevlimize karşı giderek saldırganlaştı" dedi.
Muscat, Malta'da yaşananların uluslararası alanda araştırmacıların ve çocuk koruma kuruluşlarının belgelediği tablo ile örtüştüğünü belirtti: gençler arasında teknoloji destekli cinsiyet temelli istismar yükselişte. Bu yükselişin önemli bir nedeni, kadın ve kızların aşağılanmasını eğlence, mizah ya da erkeklik kimliği olarak sunan çevrimiçi içerik ve influencer kültürü.
Muscat, "Sosyal medya platformlarını yöneten algoritmalar, başta ergen oğlanlar olmak üzere genç kullanıcılara kadın düşmanı tutumları normalleştiren içerikler sunmaya devam ediyor" dedi. "Bunun sonuçları ekranda kalmıyor. Okullara, ilişkilere ve yardım hattımıza kadar uzanıyor."
Muscat, farkındalığın ilk adım olduğunu söyledi. Ebeveynlerin, eğitimcilerin ve gençlerin kendilerinin çevrimiçi saygının ne anlama geldiği konusunda açık ve dürüst sohbetler yapması gerekiyor. Okulların dijital okuryazarlığı ve cinsiyet saygısını programlarına dahil etmede kritik bir rolü var. Platformlar da yaydıkları içerikten dolayı hesap vermeli.
