Malta'da yaklaşan genel seçimler için adaylar belli oldu. 13 seçim bölgesinde toplam 163 aday adaylık başvurusunu tamamladı. Seçmenler; mevcut iktidarın performansını değerlendirmek, alternatifleri görmek veya kendi bölgelerindeki adayları öğrenmek için listelere göz atabilir.
Aday sayısı bakımından iktidardaki İşçi Partisi (PL) 72 adayla en önde yer alıyor. Onu 66 adayla Milliyetçi Parti (PN) takip ediyor. Küçük partiler ve bağımsız adayların toplamı ise 25 kişiye ulaşıyor.
ADPD sekiz aday gösterirken, Momentum yedi adayla yarışa katılıyor. Aşırı sağ kanadı, Aħwa Maltin listesinden yedi aday ve Imperium Europa lideri Eman Cross'un tek başına adaylığı temsil ediyor. Bağımsız adaylar Noel Apap ve Nazzareno Bonnici de yarışa katılan diğer isimler arasında yer alıyor.
İşçi Partisi adayları 1, 2, 3, 4, 7 ve 8. bölgelerde oy pusulasına hakim durumda. Parti, 2022 seçimlerinde yalnızca ikinci bölgede 16.000 oy almıştı.
Milliyetçi Parti adayları ise 9, 10, 11 ve 12. bölgelerde sayıca üstünlüğe sahip. PN, kuzeydeki uzun süreli kalesi olan onuncu bölgede 2022'de 12.000 oy kazanmıştı.
5, 6 ve 13. bölgelerde iki büyük parti eşit sayıda aday gösterdi. Bu durum, söz konusu kritik bölgeleri kazanmak isteyen PL ve PN adayları üzerindeki baskıyı artırıyor.
Gozo'yu temsil eden 13. bölge özellikle dikkat çekiyor. Gozolu Muhalefet Lideri Alex Borg, bu bölgede üç kıdemli İşçi Partisi bakanıyla karşı karşıya gelecek. Bunlar; Gozo Bakanı Clint Camilleri, Tarım Bakanı Anton Refalo ve Sağlık Bakanı Jo Etienne Abela.
2022 seçimlerinde Camilleri ilk sayımda yaklaşık 6.500 oy almıştı. Onu 6.100 oyla Borg ve 5.000 oyla Refalo izlemişti. Abela ise ilk sayımda 1.800 oy elde etmişti.
Rakamlar ne anlatıyor?
2022 genel seçimlerinde İşçi Partisi oyların yüzde 55'ini alarak 162.000 oya ulaştı. Milliyetçi Parti ise yüzde 42'lik oy oranıyla 123.000 seçmenin desteğini kazandı.
ADPD; diğer tüm alternatiflerin toplamından daha fazla oy alarak 4.700 oya ulaştı. Ancak bu rakam toplamda yalnızca yüzde 1,6'ya karşılık geliyordu.
İşçi Partisi'nin 2022'deki 39.000 oyluk zaferi, Başbakan Robert Abela'nın parti tabanı gözündeki meşruiyetini sağlamlaştırdı. Ancak 2024 yerel ve Avrupa Parlamentosu seçimlerindeki daha dar fark, bu tabloyla keskin bir tezat oluşturuyor.
Asıl değişim, sayısı 2022 ile 2024 arasında ciddi biçimde artan oy kullanmayan kesimde yaşandı.
2022 genel seçimlerinde 295.000 geçerli oy kullanıldı. Yerel meclis seçimlerinde bu sayı 259.000'e geriledi. Avrupa Parlamentosu seçimlerinde ise biraz daha iyi bir tabloyla 260.000 geçerli oy kullanıldı.
Oy kullanmayanların yaklaşık 36.000 kişi artması, iki büyük partiyi hayal kırıklığına uğramış seçmenleri geri kazanmak için harekete geçirdi.
Yerel meclis seçimlerinde İşçi Partisi yüzde 52, Milliyetçi Parti yüzde 44 oy aldı. Kalan yüzde 4'lük dilim, ADPD lideri Sandra Gauci'nin St Paul's Bay'de ilk kez yerel meclis koltuğu kazanmasına katkı sağladı. İki büyük parti arasındaki fark 20.000 oyda kaldı.
Avrupa Parlamentosu seçimlerinde ise PL oyların yüzde 45'ini aldı. Bu sonuç, iktidar partisinin 2013'ten bu yana ilk kez geçerli oyların yarısını alamadığı seçim oldu. PN, Avrupa Parlamentosu Başkanı Robert Metsola'nın yüksek profilli adaylığıyla yüzde 42'ye ulaştı. İki parti arasındaki fark 9.000 seçmene kadar geriledi.
Son anketlere göre İşçi Partisi ile Milliyetçi Parti arasındaki oy farkı 7.500 ile 20.000 arasında değişiyor.
Bu fark, İşçi Partisi için parlamentoda rahat bir çoğunluğu yine de garantiliyor. Ancak farkın 30.000'in altında kalması, partinin yönetim tarzındaki üstünlük algısına ciddi bir darbe vuracak. Bu durum, iktidarı sarsmak isteyen partilere de cesaret verecek.
