Malta, Avrupa Birliği'nde kişi başına en az atık üreten ülke oldu. Aynı zamanda plastik ambalaj geri dönüşüm oranında Avrupa ortalamasına yaklaşmayı da başardı.
Eurostat'ın son verilerine göre Malta, 2024 yılında kişi başına 1.092 kilogram atık üretti. Bu rakam, AB ortalamasının yaklaşık yüzde 36 altında.
Geri dönüşüm tarafında da iyi haberler var.
Malta'nın plastik ambalaj geri dönüşüm oranı 2024'te yüzde 35,1'e yükseldi. Bu oran, yüzde 42,4 olan AB ortalamasının 7,3 puan altında.
Bu, 2022'ye göre büyük bir dönüşüm. O yıl Malta, AB tablosunun en altında yer alıyordu ve Avrupa ortalamasının 26,7 puan gerisinde kalmıştı.
En büyük sıçrama 2023'te yaşandı. Geri dönüşüm oranı yüzde 31,9'a fırladı. Ertesi yıl da artış sürdü.
WasteServ Genel Müdürü Richard Bilocca bu rakamları memnuniyetle karşıladı. Bilocca başarıyı; geri dönüşüm altyapısındaki iyileştirmelere, atık toplama yöntemindeki değişikliklere ve en önemlisi halkın atıklarını ayırma çabasına bağladı.
Bilocca, “Daha iyi tesislere yatırım yaptık ve atıkların toplanma ve işlenme şeklini değiştirdik. Ancak insanlar atıklarını ayırmak için çaba göstermeseydi, bunların hiçbiri aynı etkiyi yaratmazdı” dedi.
Bilocca sözlerine şöyle devam etti: “Kapatılması gereken bir açık hâlâ var ve rahat etmemeliyiz. Ama bu sonuçlar, herkes üzerine düşeni yaptığında ne kadar ilerleme sağlanabildiğini gösteriyor.”
Çevre Bakanı Miriam Dalli de gelişmeyi memnuniyetle karşıladı. Dalli, Malta'nın bir gün plastik ambalaj geri dönüşümünde AB ortalamasını geçebileceğine inandığını ifade etti.
Son yıllarda ülkenin atık yönetim sistemini yeniden şekillendiren birkaç büyük değişiklik yapıldı.
Bunlar arasında Kasım 2022'de başlayan İçecek Kabı Geri Ödeme Sistemi, Ocak 2023'te uygulamaya konan bölgesel atık toplama ve Nisan 2023'te hanelere ile işletmelere getirilen zorunlu atık ayrıştırma bulunuyor.
WasteServ, 2017'deki yıkıcı Sant'Antnin yangınının ardından Malta'nın geri dönüşüm altyapısını yeniden kurmaya devam ediyor. Yangın, ülkenin ana malzeme geri kazanım tesisini yok etmişti.
Mart 2023'te ECOHIVE Kompleksi'nde 4 milyon euroluk yeni bir geri dönüşüm tesisi açıldı. Tesis, yılda 40 bin tona kadar geri dönüştürülebilir malzemeyi işleyebiliyor.
Sonuçlar yalnızca plastik ambalajlarda görülmüyor.
WasteServ, 2023'te alınan karışık evsel atıkta bir önceki yıla göre yüzde 23'lük bir düşüş, ayrı toplanan organik atıkta ise yüzde 35'lik bir artış kaydetti. Şirket aynı yıl 1.422 ton plastiği işleyerek geri dönüşüm için denizaşırı ülkelere ihraç etti.
Malta'nın plastik geri dönüşümünde hâlâ yetişmesi gereken bir mesafe var. Yine de en son rakamlar, ülkenin doğru yönde ilerlediğini gösteriyor.