Malta Parlamentosu, hükümetin Manoel Adası ve Fort Tigné'yi MIDI şirketinden geri almasını öngören 43 milyon euro'luk anlaşmayı Salı öğleden sonra oybirliğiyle onayladı.
Anlaşma, sadece birkaç dakika önce parlamento komitesinde de oybirliğiyle kabul edilmişti.
Kültür Bakanı Owen Bonnici ve Arazi İdaresi CEO'su Robert Vella, Parlamentonun Ulusal Denetim Ofisi Hesaplar Komitesi'ne bilgi verdi. Bonnici ve Vella, MIDI ile yapılan müzakerelerin yalnızca doğrulanmış, ödenmiş ve doğrudan Manoel Adası ile bağlantılı harcamaların geri ödenmesine odaklandığını açıkladı.
Bonnici, hükümetin arazinin değerini veya MIDI'nin imtiyazdan elde edebileceği gelecekteki kazançları ödemeyi baştan reddettiğini belirtti. Bunun yerine tüm tarafları imtiyaz öncesi konumlarına döndürecek bir anlaşma üzerinde çalıştıklarını söyledi.
Arazi İdaresi, şirketin sunduğu harcamaları doğrulamak için Alecta Advisors danışmanlık firmasını görevlendirdi.
Komite toplantısında muhalefet milletvekili Darren Carabott, Arazi İdaresi'nin doğrulama sürecinin nasıl yürütüldüğünü ve bunun bir arazi değerlendirmesi için üç mimar görevlendirme şeklindeki olağan yöntemden nasıl farklılaştığını sordu.
Bonnici şu yanıtı verdi: "Burada tipik arazi değerlemesi gibi mülkün değerinden söz etmiyoruz. Arazinin değerinin sıfır sayıldığı kısmi bir fesihten bahsediyoruz. Sadece yapılan harcamaları geri ödüyoruz, böylece herkes 2000 yılı öncesindeki konumuna dönecek."
Vella, görevlendirilen firmanın kalem kalem harcamaları incelediğini ve talep edilen paranın gerçekten Manoel Adası'nda harcanıp harcanmadığını her bir ödeme için kanıt isteyerek kontrol ettiğini ekledi.
Müzakereler nasıl ilerledi?
MIDI başlangıçta 84 milyon euro talep etti. Bu tutar ilk görüşmelerin ardından hızla 78 milyon euroya düşürüldü.
Denetçiler 75,5 milyon euro tutarında harcamayı doğruladı, ancak müzakereler ilerledikçe nihai fiyat düşmeye devam etti.
Anlaşmadan 12,5 milyon euro'luk faiz giderleri çıkarıldı ve geri ödenecek tutar 63 milyon euroya indi. MIDI'nin faturasından 5 milyon euro daha kesmesinin ardından bu rakam 58 milyon euroya geriledi.
Arazi İdaresi'nin bazı harcamaların tamamı yerine belirli bir yüzdesini geri ödemeyi teklif etmesiyle ek indirimler yapıldı.
İdare, Manoel Adası için ödenen 19 milyon euro'luk imtiyaz priminin yüzde 80'ini geri ödemeyi önerdi. Gerekçe olarak MIDI'nin sahayı 25 yıl boyunca kullanmış olmasını gösterdi.
Ayrıca tarihi yapıların restorasyonuna harcanan 12,4 milyon euronun yüzde 90'ını ödemeyi müzakere etti; yıllar içindeki yıpranma payı bu şekilde hesaba katıldı.
İdare, MIDI'nin ofis alanı, tasarım ve planlama ücretleri, çalışan maaşları ve diğer profesyonel hizmet bedelleri için talep edilen tutarların yarısını ödemeyi kabul etti.
Hükümet ayrıca Fort Tigné için MIDI'ye 2,5 milyon euro geri ödeyecek. Bu tutarın, restorasyon harcamalarının yüzde 73'üne karşılık geldiği belirtildi.
MIDI, Manoel Adası'ndaki bir marinayı işletme hakkından da vazgeçecek. Öte yandan MIDI'nin Enemalta ile sahadaki bir dağıtım merkezi inşası için imzaladığı anlaşma geçerliliğini koruyacak ve hükümet tarafından devralınacak.
Müzakereler sonucunda toplam fatura 47,3 milyon euro olarak belirlendi. MIDI'nin KDV geri ödemeleri hesaba katıldığında bu rakam 42,7 milyon euroya düştü.
Anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için MIDI hissedarlarının onayı gerekiyor.
Bonnici, oylamanın ardından yaptığı Facebook paylaşımında MIDI hissedarlarının onayının ardından sözleşmeyi yayımlayacağını taahhüt etti. Muhalefet Partisi (PN), anlaşmanın duyurulmasının ardından geçen hafta sözleşmenin kamuoyuyla paylaşılması çağrısında bulunmuştu.
İşçi Partisi kısa bir açıklamayla "İşçi Partisi hükümetinin müzakerelerde aldığı kararlı tutumu" övdü ve "doğrulanmış ve gerekçelendirilmiş maliyetlerin yalnızca yarısının ödeneceğini" vurguladı.