Standartlar Komiseri, Başbakan Robert Abela'nın başbakan seçilmeden önceki döneme ait görevi kötüye kullanma iddialarını zamanaşımı nedeniyle soruşturamayacağını açıkladı. Ancak komiser, Yargıç Lawrence (Wenzu) Mintoff'un Abela hakkındaki daha yakın tarihli iddialarını soruşturmaya devam edeceğini belirtti.
Geçtiğimiz yıl Times of Malta, Yargıç Mintoff'un Abela'nın kabinesine gönderdiği bomba etkisi yaratan bir mektubu ortaya çıkarmıştı. Mektup, başbakan aleyhine yemin altında yapılan bir dizi iddiayı içeriyordu ve hükümetin yeni bir başyargıç atama tartışmalarının ortasında gönderilmişti.
Mintoff, Abela'nın kendisiyle bu görev hakkında görüştüğünü ve yeni başyargıcı partizan kaygılarla atamayı planladığını açıkça belirttiğini öne sürdü. Yargıç, Abela'nın daha sonra WhatsApp üzerinden kendisine mesaj atarak hükümetin adayı olma şansının olmadığını söylediğini iddia etti.
Yargıcın beş sayfalık mektubunda, kendisiyle başbakan arasında yıllar öncesine dayanan olaylara yer verildi. Yargıç, bu olayların başyargıçlık görevi için göz ardı edilmesinin gerçek nedeni olduğunu savundu. Mintoff, Abela'nın milletvekili olmadan önce, yüksek profilli Paqpaq Ghall Istrina davasında kendisine avukat olarak ödenmesi gereken mahkeme harçlarını artırmak için yargıçın mahkeme görevlilerinden birini sindirmeye çalıştığını iddia etti.
Yargıca göre Abela, milletvekili olduktan sonra da bu dava ve devletin ödemesi gereken tazminat hakkında parlamentoda soru sormak için konumunu kötüye kullandı. Abela, 2017-2020 yılları arasında milletvekili olarak görev yaptı.
Yargıcın iddialarının ardından hukukun üstünlüğü yanlısı sivil toplum kuruluşu Repubblika ve Momentum ayrı ayrı Kamu Hayatında Standartlar Komiseri'ne başvurarak başbakan hakkında soruşturma açılmasını talep etti. Abela, yargıcın iddialarını reddederken, komisere yazarak bu tür soruşturmalar için zamanaşımı süresini kaldırmayı teklif etti.
Yasaya göre, parlamentonun standartlar komiseri yalnızca şikayetin yapıldığı tarihten en fazla bir yıl öncesine kadar olan konuları soruşturabiliyor.
Repubblika kararı yayımladı
Emekli yargıç ve Standartlar Komiseri Joseph Azzopardi, Repubblika'nın Cuma günü yayımladığı ön kararda, Abela'nın zamanaşımı süresini kaldırma teklifinin yasal bir geçerliliği olmadığını açıkça belirtti. Komiser, yasanın kendisini yıllar öncesine dayanan konuları soruşturmaktan alıkoyduğunu söyledi.
Ancak komiser, şikayetin yapıldığı tarihten itibaren bir yıllık süreye giren iddiaları soruşturmaya devam edeceğini ifade etti. Kararını ön karar olarak nitelendiren Azzopardi, diğer iddiaları soruşturmaya devam edeceğini ve kararın ön nitelikte olması nedeniyle şimdilik yayımlamayacağını belirtti.
Repubblika ise kararın tam metnini yayımladığını duyurdu. Sivil toplum kuruluşu, kamuoyunun bu kararı hemen öğrenme hakkı olduğuna inandıklarını açıkladı. Yaptığı açıklamada Repubblika, komiserin "yasal zamanaşımı süresinin göz ardı edilmesinin hukuken mümkün olmadığına kesin bir dille hükmettiğini" belirtti.
Repubblika, Abela'nın bunu çok iyi bildiğini ve zamanaşımını kaldırma teklifinin sadece bir siyasi tiyatro olduğunu öne sürdü. Açıklamada, "Amacı, yasanın zaten buna izin vermeyeceğini bilirken, tam bir soruşturmaya itirazı olmadığı izlenimi yaratmaktı. Bu, kamuoyuna ve sürecin kendisine karşı bir saygısızlık göstergesidir" denildi.
Repubblika, başbakanın yasayı değiştirme ve bu bir yıllık zamanaşımı süresini kaldırma yetkisine sahip olduğunu hatırlatarak, hükümete bu sürenin kamu görevlileri hakkındaki ciddi iddiaların soruşturulmasına engel olarak kullanılmasını önlemek için gerekli adımları atması çağrısında bulundu.
