Yatırımcılar İran-ABD ateşkesinin uzatılmasına ilişkin haberleri beklerken cuma günü borsalar düştü, ham petrol fiyatları ise önceki günkü rallinin ardından yeniden geriledi.
Bu kayıplar, borsalar için rekor kıran güçlü bir haftanın ardından geldi. Yedinci haftasına giren Ortadoğu savaşının sona ermesine dair umutlar piyasaları desteklemişti. Donald Trump, müzakerecilerin bir anlaşmaya yakın olduğunu açıklamıştı.
Ancak bu ayın başında varılan ve önümüzdeki hafta sona erecek olan kırılgan ateşkesin çökerek piyasalarda yeni bir satış dalgasına yol açabileceği endişeleri sürüyor.
ABD Başkanı Trump perşembe günü iyimser bir tablo çizerek gazetecilere şunları söyledi: "İran ile anlaşma yapacağımız çok olumlu görünüyor ve bu iyi bir anlaşma olacak." Trump, Washington ile Tahran arasındaki görüşmelerin bu hafta sonu yeniden başlayabileceğini ekledi.
Trump ayrıca İran'ın "nükleer tozu geri vermeyi kabul ettiğini" iddia etti. Trump bu ifadeyi ülkenin zenginleştirilmiş uranyum stoğu için kullandı. Anlaşmanın "bedava petrol" ve Hürmüz Boğazı'nın açılmasını da kapsayacağını belirtti.
Trump Beyaz Saray'da şunları söyledi: "İran'ın asla nükleer silah edinmemesini sağlamamız gerekiyordu. Bunu tamamen kabul ettiler. Neredeyse her şeyi kabul ettiler, eğer masaya oturabilirlerse bir fark yaratabilirler."
İran, uranyum stoğunu teslim edeceğine dair kamuoyuna herhangi bir sinyal vermedi.
Öte yandan Savunma Bakanı Pete Hegseth günün erken saatlerinde sert bir tavır sergileyerek Pentagon basın toplantısında şunları söyledi: "İran yanlış seçim yaparsa altyapısına, enerji ve güç tesislerine abluka ve bombardıman uygulanacaktır."
Bu sırada bazı Körfez Arap ve Avrupa liderleri, uzun vadeli bir anlaşmanın altı ay sürebileceğini öngörerek ateşkesin bu süreyi kapsayacak şekilde uzatılmasını istedi.
Liderler, küresel petrol ve LNG trafiğinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın derhal açılmasını talep etti. Bloomberg'in haberine göre liderler, önümüzdeki aya kadar bu sağlanamazsa küresel bir gıda krizinin yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Bölge genelinde borsalar düştü. Perşembe günü rekor kıran Tokyo en büyük kayıpçılar arasında yer alırken Seul, Hong Kong, Şanghay ve Singapur da belirgin düşüşler kaydetti.
Tayvan'ın TAIEX endeksi de geriledi. Perşembe günü piyasa değeri 4,14 trilyon dolara ulaşarak İngiltere'yi geçmiş ve Bloomberg verilerine göre dünyanın yedinci büyük piyasası olmuştu.
Bu düşüşler, S&P 500 ve Nasdaq'ın Wall Street'te rekor kapanışlar yaşamasının ardından geldi.
Analistler, yatırımcıların olası sürpriz gelişmelere karşı hafta sonuna hazırlık pozisyonları aldığını belirtti.
Petrol fiyatları yüzde birden fazla düştü. Her iki ana kontrat da varil başına 100 doların hemen altında seyrediyor.
Perşembe günü saat 21:00 GMT'de yürürlüğe giren İsrail-Lübnan arasındaki 10 günlük ateşkes piyasalara bir miktar destek sağladı.
İsrail, Hizbullah'ın geçen ay İran'a destek amacıyla roket saldırıları başlatmasının ardından kuzey komşusu Lübnan'a kara kuvvetleri göndermiş durumda.
Hizbullah ateşkesi tanıyıp tanımayacağını resmi olarak açıklamadı. Ancak Hizbullah milletvekillerinden biri AFP'ye perşembe günü yaptığı açıklamada, İsrail saldırıları durursa grubun ateşkese uyacağını söyledi.
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Lübnan ile yapılan 10 günlük ateşkesin "tarihi bir barış anlaşması" için fırsat sunduğunu belirtti. Ancak Hizbullah'ın silahsızlandırılmasının ön koşul olmaya devam ettiğini vurguladı.
Trump, ülkelerin liderlerini Beyaz Saray'a davet edeceğini açıkladı.
National Australia Bank'tan Skye Masters şunları yazdı: "Yatırımcılar ABD-İran ateşkesinin uzatılması ve İsrail-Lübnan ateşkesi haberlerinden cesaret alsa da ülkeler temel konularda birbirinden uzak olduğundan risk iştahı kırılgan kalmaya devam ediyor."
City Index'ten Fiona Cincotta ise şu değerlendirmede bulundu: "Hürmüz Boğazı gibi kilit deniz yollarındaki aksaklık riskleri devam etse de piyasalar, tansiyonun yeniden tırmanmaması halinde petrol fiyatlarının zirve yaptığı senaryoyu giderek daha fazla fiyatlıyor." Ancak Cincotta, "Görünüm kırılgan olmaya devam ediyor. Diplomasinin çökmesi veya yeni bir tırmanma, son kazanımları hızla tersine çevirebilir" uyarısında bulundu.
GMT 02:30 itibarıyla önemli piyasa verileri:
Tokyo - Nikkei 225: Yüzde 1,0 DÜŞÜŞLE 58.930,87
Hong Kong - Hang Seng Endeksi: Yüzde 0,9 DÜŞÜŞLE 26.163,88
Şanghay - Bileşik Endeks: Yüzde 0,3 DÜŞÜŞLE 4.042,62
West Texas Intermediate: Yüzde 1,6 DÜŞÜŞLE varil başına 93,21 dolar
Brent Kuzey Denizi Petrolü: Yüzde 1,1 DÜŞÜŞLE varil başına 98,31 dolar
Euro/dolar: 1,1776 dolara GERİLEDİ (perşembe: 1,1784 dolar)
Sterlin/dolar: 1,3517 dolara GERİLEDİ (perşembe: 1,3529 dolar)
Dolar/yen: 159,36 yene YÜKSELDİ (perşembe: 159,14 yen)
Euro/sterlin: 87,12 peni'ye YÜKSELDİ (perşembe: 87,09 peni)
New York - Dow Jones: Yüzde 0,2 ARTIŞLA 48.578,72 (kapanış)
