Başbakan Robert Abela, eski iş ortağı Gilbert Bonnici'nin yönettiği şirkete 120 milyon euroluk benzeri görülmemiş bir doğrudan ihale vermeye bir adım daha yaklaştı. Tartışmalı Mater Dei Hastanesi ek bina projesi için ihale kararı geçen Çarşamba günü sessizce yayımlandı.
The Shift'in edindiği bilgilere göre, Sözleşmeler Direktörü Adrian Dalli, Bonnici Brothers ile CE Installations'ın oluşturduğu ortak girişim CE-BB Projects Ltd lehine ihale kararını yayımlama talimatı aldı. Bu işlem, rekabetçi ihale kurallarını atlayan bir doğrudan ihale türü olan müzakereli usul ile yapıldı.
Bu bildirim, Kamu Sözleşmeleri İnceleme Kurulu (PCRB) önünde itirazların yapılabileceği kısa bir süreyi başlatmak için yayımlandı. Ancak her itiraz için 50.000 euroluk caydırıcı bir ücret ödenmesi gerekiyor.
Sözleşme rekabetçi ihale yerine doğrudan ihale yöntemiyle işlendiği için resmi itiraz beklenmiyor. Bu durum, hükümetin verdiği en büyük doğrudan ihalelerden birinin seçimlerden önce imzalanmasının önünü açıyor.
Robert Abela, yaklaşan seçimler öncesinde geçici bir hükümete liderlik etmesine rağmen bağlayıcı sözleşmenin seçmenler sandığa gitmeden önce imzalanması için kişisel olarak baskı yapıyor.
Geçici hükümetin temel görevi, devletin sürekliliğini sağlamak ve gelecek hükümeti bağlayabilecek veya kısıtlayabilecek büyük siyasi kararlardan kaçınmaktır.
Doğrudan ihale kararını yayımlayan Adrian Dalli (solda).Bu büyük doğrudan ihale, Mater Dei Hastanesi acil servisinin uzun süredir geciken genişletilmesini ve Mount Carmel Hastanesi'nin yerine geçeceği vaat edilen ek ruh sağlığı koğuşlarının inşaatını kapsıyor.
Mahkemede veya gelecekteki bir soruşturmada itiraz edilirse usulsüz sayılabilecek bu süreç, üst düzey hükümet yetkilileri arasında ciddi kamu ihale endişeleri yaratıyor. Çünkü aynı proje için açılan asıl ihale hâlâ sonuçlanmadı.
Hükümet kayıtları, CT2329/2024 numaralı asıl ihalenin e-tenders portalında hâlâ "değerlendirme aşamasında" olarak listelendiğini gösteriyor. PCRB kayıtları ise şu anda doğrudan ihaleyi alan aynı ortak girişimin bir itiraz başvurusunda bulunduğunu ve bu başvurunun hâlâ beklemede olduğunu doğruluyor.
Asıl ihale hâlâ değerlendirme aşamasında.2024'te başlayan asıl ihale sürecine ilginç bir şekilde sadece bir teklif sahibi katılmıştı: CE-BB Projects Ltd. Şirket, hükümetin proje için belirlediği 80 milyon euroluk ilk tahmini büyük ölçüde aşan 136 milyon euroluk bir teklif sundu.
Sağlık Bakanlığı yüksek fiyat nedeniyle ihaleyi iptal etmeye karar verince konsorsiyum bu kararı PCRB önünde dava etti. Konsorsiyum, hükümetin maliyet tahminlerinin gerçekçi olmadığını ve iptal kararının şeffaflıktan yoksun olduğunu savundu.
Edinilen bilgilere göre, asıl ihale konusunda hükümetle hukuki mücadele içinde olan ortak girişim üyeleri, aynı zamanda aynı proje ve milyonlarca euroluk doğrudan ihale için kapalı kapılar ardında hükümet yetkilileriyle pazarlık yürütüyor.
Hukuki süreç hâlâ devam ederken hükümet, rekabetçi süreci tamamen atlama kararı aldı. Aynı projeyi aynı şirkete 120 milyon euroluk doğrudan ihaleyle vermeyi planlıyor. Bu tutar, hükümetin ilk tahmininden 40 milyon euro daha fazla.
Maliyetlerdeki bu ani ve büyük artış için herhangi bir açıklama yapılmadı.
Kamu ihalesi ve hükümet maliyesinden sorumlu olan ve doğrudan ihaleden siyasi olarak nihai sorumlu Maliye Bakanı Clyde Caruana, The Shift'in sorularına yanıt vermedi. Sorular, hükümetin neden itiraz sürecinin sonuçlanmasını bekleyip yeni bir rekabetçi ihale açmak yerine müzakereli usulü tercih ettiğine ilişkindi.
Sağlık Bakanı Jo Etienne Abela da yanıt vermedi. The Shift'in edindiği bilgilere göre Bakan, doğrudan Başbakan tarafından yönetilen bu süreçten tamamen dışlandı.
Sözleşmeler Direktörü Adrian Dalli de soruları yanıtsız bıraktı. Sorular; seçim kampanyası sırasında ihale kararını yayımlama talimatını kimden aldığı, Maliye Bakanlığı'nın doğrudan ihaleyi onaylayıp onaylamadığı ve birden fazla yerli ve yabancı yüklenici çekebilecek bir proje için neden müzakereli usulün gerekli görüldüğüne ilişkindi.
İhaleden yararlanacak ortak girişime, Malta'nın en büyük müteahhitlerinden biri ve Başbakan Robert Abela ile yakın ilişkili bir şirket olan Bonnici Brothers liderlik ediyor. Şirketin genel müdürü Gilbert Bonnici, Abela'nın siyasete girmeden önce onunla emlak geliştirme girişimlerinde yer almıştı.
Konsorsiyumun ortağı CE Installations ise İşçi Partili yerel meclis üyesi Marlon Brincat'a ait.
Son yıllarda, özellikle Abela'nın Başbakan olmasından bu yana Bonnici Brothers, milyonlarca euroluk birçok kamu sözleşmesi ve doğrudan ihale aldı.
