Avrupa Parlamentosu'nda Adalar Arası Grubu'nun (SEARICA) Başkan Yardımcısı olarak görev yapan Maltalı milletvekili Thomas Bajada, Avrupa Komisyonu İcra Başkan Yardımcısı Raffaele Fitto ve Komisyon Üyesi Costas Kadis'e resmi bir mektup gönderdi. Bajada mektubunda, önümüzdeki haftalarda kabul edilmesi planlanan AB Ada ve Kıyı Toplulukları Stratejisi'nde ada gerçekliklerinin öncelikli olarak ele alınmasını talep etti.
Bu adım, yılın başlarında gerçekleştirilen kapsamlı istişarelerin ardından geldi. Bajada söz konusu istişareler sırasında Malta ve Gozo'nun sosyoekonomik kalkınmasında kilit rol oynayan birçok paydaşla bir araya gelmişti.
Bajada mektubunda, Malta ve Gozo gibi ada toplulukları için coğrafi zorlukların teorik değil günlük bir gerçeklik olduğunun altını çizdi. Gozolu olarak yetiştiğini hatırlatan Bajada, bu yapısal dezavantajların ekonomik fırsatları, yaşam kalitesini ve uzun vadeli dayanıklılığı şekillendirmeye devam ettiğini belirtti.
Bajada, Avrupa Komisyonu'nu bir sonraki Çok Yıllı Mali Çerçeve'nin (MFF) kalıcı coğrafi kısıtlamalara sahip bölgelere yönelik AB taahhüdünü yansıtmasını sağlamaya çağırdı.
Bajada, tercihli eş-finansman oranları, adalar için ayrılmış ödenekler ve sınırlı arazi, turizm baskısı ve demografik değişimlerden kaynaklanan sorunlara yönelik konut desteği gibi hedefli finansman mekanizmaları önerdi.
Parlamentonun yaklaşan fonlamanın ekonomik boyutlarına ilişkin Raportörü olan Bajada, bu öncelikleri müzakerelerde aktif olarak ilerletiyor. Sunduğu değişiklik önerileriyle adalar için yüzde 75'lik bir tercihli eş-finansman oranı teklif etti.
Milletvekili ayrıca güvenilir bağlantının acil gerekliliğini vurguladı. Güvenilir havacılık, denizcilik ve dijital bağlantıların yalnızca ekonomik kalkınma için değil, ada yaşamının işleyişi için de vazgeçilmez olduğunu belirtti. Bajada, özellikle Gozo'yu etkileyen "çifte ada olma" sorununa da dikkat çekti.
Enerji ve sürdürülebilirlik konusunda Bajada, enerji dönüşümünde adalara özel çözümler geliştirilmesi çağrısında bulundu. Yenilenebilir enerji üretimi için sınırlı alanın, ara bağlantı, depolama ve erişilebilir temiz enerji sistemlerine daha güçlü yatırım gerektirdiğini açıkladı. Bajada, dönüşümün adil kalmasını ve ada vatandaşlarını orantısız biçimde etkilememesini istedi.
Bajada, Emisyon Ticaret Sistemi'nin (ETS) yaklaşan gözden geçirmesinde adalar için muafiyet talebini yineledi. Mevcut çerçevenin ada ekonomileri üzerinde orantısız bir yük oluşturduğunu, yaşam maliyetlerini artırdığını ve adaletsiz bir enerji dönüşümüne yol açma riski taşıdığını uyardı.
Bajada, Maltalı paydaşlarla yakın işbirliği içinde çalışma kararlılığını yineleyerek mektubunu sonlandırdı.
Bajada şu açıklamayı yaptı: "Avrupa adalet ve uyum konusunda ciddiyse, adaların farklı bir gerçeklikten başladığını kabul etmelidir. Bizim zorluklarımız yapısal ve kalıcıdır; anakarayla aynı şekilde ele alınamaz."