Xwejni kayalıkları, Gozo kıyı şeridine bakan başsız ve sekiz bacaklı bir atın bronz heykeli ile dikkat çekici yeni bir simgeye kavuştu.
WIEĦED adlı heykel, Gozolu sanatçı Austin Camilleri'nin son projesi. Camilleri, eseri Times of Malta'ya "geleneksel atlı anıtın eğlenceli bir yorumu" olarak tanımladı.
570 cm yüksekliğindeki heykel, pazartesi günü denize bakan kayalıkların kenarındaki Natura 2000 alanına yerleştirildi. Bölge büyük ölçüde el değmemiş durumda olup çoğunlukla dalgıçlar ve yakındaki tuz tarlalarının işletmecileri tarafından ziyaret ediliyor.
Camilleri, "Zamanla çoğu kıyı kulesi gibi çevresindeki kaya dokusuyla kucaklaşacak ve birleşecek, sonunda bulunduğu yerin doğal bir tamamlayıcısı haline gelecek" dedi.
Proje, 2021 yılında Gozo Bakanlığı tarafından açılan kamusal sanat çağrısıyla seçilen dört heykelden biriydi ve 2023 yılında bakanlık tarafından sipariş edildi.
Farklı yorumlara açık
"Tek bir at değil, iki atı çağrıştırıyor — örnekleme ve yeniden birleştirme süreciyle oluşturulmuş bir imgelem. Aynı zamanda doğayı besleyen ve doğanın parçası olan bir görüntü yaratmak istedim" diye açıkladı Camilleri.
Sanatçı, heykelin sabit bir mesaj iletmek yerine farklı yorumlara davet etmeyi ve karşılaşanlar için "kapı aralamayı" amaçladığını söyledi.
"Eser artık bana ait değil. Geçici ya da düzenli olarak oraya gidenlere sahiplik hakkı veriyor. İnsanların fiziksel olarak ya da düşüncelerinde geri dönmek isteyeceği bir şey haline gelirse mutlu olurum" dedi.
Heykel, Camilleri'nin "neredeyse imkânsız ama yine de ikna edici" hissettirecek şekilde tasarladığı konsol biçiminde yalnızca iki noktada dengeleniyor.
AISI 316L paslanmaz çelikten yapılan sabitleme sistemi, Perit Andrew Sultana'nın denetiminde ayrıntılı bir çevresel ve bölgesel değerlendirmenin ardından kuruldu.
Bronz malzeme korozyona karşı işlem görmüş ancak tamamen dış etkilerden korunmamış. Camilleri, patinanın çevresiyle birlikte değişmesini amaçladığını belirtti. "Zamanla kıyı şeridi gibi ince değişimleri kucaklayacak" dedi.
"Dokunulmamış çok az yer kaldı"
Heykel, Çevre ve Kaynaklar Otoritesi (ERA) ile Kültürel Miras Müfettişliği'nin itirazlarına rağmen 2023 yılında imar onayı aldı. Her iki kurum da heykelin hem Özel Koruma Alanı hem de Özel Koruma Bölgesi olarak belirlenen Natura 2000 sahası içindeki konumunu gerekçe gösterdi.
Planlama aşamasında projeye itiraz eden sivil toplum kuruluşu BirdLife Malta da bugün itirazlarını sürdürüyor.
BirdLife Malta CEO'su Mark Sultana, Times of Malta'ya yaptığı açıklamada kurulumun çirkin bir yapılaşma değil bir sanat eseri olduğunu kabul etmekle birlikte doğal alanların insan müdahalesinden uzak kalması gerektiğini söyledi.
"İnsanlar tarafından tamamen dokunulmamış çok az yer kaldı. Bunları korumak için estetik açıdan hoş olsun ya da olmasın hiçbir insan müdahalesi yapılmamalı" dedi. Sultana ayrıca şu anda yapay aydınlatma kurulmamış olsa da gelecekte eklenebileceği endişesini dile getirdi.
"Sanat ve doğa birbirine karşıt değil"
Camilleri, heykelin konumlandırılmasına yönelik eleştirilere yanıt olarak "sanat ve doğa hiçbir zaman karşıt olmadı" dedi.
"Sanat her zaman doğal dünyanın tamamlayıcı bir kutlaması ve onu anlamanın hayati bir aracı olmuştur. Sanat yoluyla yarattıklarımız da doğal dünyanın bir ifadesi olarak kabul edilebilir" diye ekledi.
