Dört astronotu taşıyan NASA uzay aracı, Cuma günü Kaliforniya açıklarında planlandığı şekilde okyanus yüzeyine indi. ABD uzay ajansının 50 yılı aşkın süre sonra Ay çevresinde gerçekleştirdiği ilk insanlı test görevi böylece başarıyla tamamlandı.
Görev komutanı Reid Wiseman, kendisi ile birlikte Christina Koch, Victor Glover ve Jeremy Hansen'dan oluşan mürettebatın "stabil" ve "yeşil" durumda olduğunu bildirdi.
NASA halkla ilişkiler yetkilisi Rob Navias, ajansın canlı yayınında "Harika durumdalar, bu da bunu ifade ediyor" dedi.
Yüksek riskli atmosfere giriş sırasında yaşanan kısa ama gergin bir iletişim kesintisinin ardından Wiseman'ın sesi, astronotların eve dönüş yolunda olduğunun müjdecisi oldu.
Houston'daki görev kontrol merkezinden yapılan ses kontrolünün ardından Wiseman, "Sizi yüksek ve net duyuyoruz" dedi.
NASA personeli ve ABD ordusu, astronotları sallanan kapsülden çıkardı. Görev kontrol merkezinden izleyenler alkışlarla karşıladı. Astronotlar ardından San Diego açıklarındaki bir kurtarma gemisine götürülecek.
Astronotlar Dünya'ya dönerken uzay araçları ses hızının 30 katından fazla hıza ulaştı ve Güneş yüzeyinin yarısı kadar kavurucu sıcaklıklarla karşılaştı. Bu, daha önceki insansız deneme görevinde sorunlar yaşanan ısı kalkanı için kritik bir testti.
Ancak Artemis II'nin atmosfere girişi sorunsuz tamamlandı.
NASA yöneticisi Jared Isaacman, yolculuğu "mükemmel bir görev" olarak nitelendirdi.
Isaacman, "Ay'a astronot gönderme işine geri döndük" dedi ve ekledi: "Bu sadece bir başlangıç."
"Bunu sık sık yapmaya başlayacağız. 2028'de Ay'a inene ve üssümüzü kurmaya başlayana kadar görevler göndermeye devam edeceğiz."
Tarihi Yolculuk
Kalkıştan inişe kadar yolculuk dokuz gün, bir saat, 31 dakika ve 35 saniye sürdü; ancak NASA bunu 10 günlük görev olarak tanımlıyor.
Görev, 1 Nisan'da Florida'dan gerçekleştirilen dramatik bir fırlatmayla başladı ve ilklere, rekorlara ve olağanüstü anlara sahne oldu.
Bu görev, NASA'nın Ay'da kalıcı bir varlık oluşturmayı hedefleyen programının ilk insanlı göreviydi. Yönetici Isaacman'ın vurguladığı gibi, bu plan bir Ay üssünün inşasını da kapsıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, astronotları "muhteşem" yolculukları nedeniyle övdü ve "daha gururlu olamazdım" dedi. Trump, Mars'a görev gönderme nihai hedefine de vakit kaybetmeden değindi.
Trump sosyal medyada şunları yazdı: "Hepinizi yakında Beyaz Saray'da görmeyi dört gözle bekliyorum. Bunu tekrar yapacağız ve sonraki adım Mars!"
Artemis programının ikinci aşaması, daha önce insan taşımamış olan Orion kapsülünün güvenilirliğini doğrulamaya yönelik bir test göreviydi.
Yolculuk aynı zamanda bir rekor kırdı: Dört astronot, 252.756 mil (406.771 kilometre) mesafeyle Dünya'dan en uzağa seyahat eden insanlar oldu.
Astronotlar, derin uzayda ilerlerken ve Ay'ın çevresinde dönerken binlerce fotoğraf çekti. Bu çarpıcı fotoğraf koleksiyonu Dünya'daki insanları büyüledi.
Mürettebat ayrıca bir güneş tutulmasına ve Ay yüzeyine çarpan olağanüstü meteorit çarpmalarına tanıklık etti. Bu çarpmalar NASA bilim insanlarını hayrete düşürdü.
Birçok başarı, yolculuğun tarihi niteliğini pekiştirdi: Glover, Ay'ın çevresinde uçan ilk siyahi astronot oldu; Koch ilk kadın; Kanadalı Hansen ise ilk Amerikalı olmayan astronot oldu.
Kritik Isı Kalkanı
Orion kapsülü önemli bir testi geçti. Atmosfere giriş, 2022'de gerçekleştirilen insansız Artemis I test uçuşunda kritik ısı kalkanının beklenmedik şekilde aşınması nedeniyle özellikle yüksek riskli bir süreçti.
Riskleri en aza indirmek için NASA, test görevinde kullanılan giriş rotasını değiştirdi. Ajans, eski rotanın yaşanan sorunlarda rol oynadığını tespit etmişti.
Astronotlar daha dik ve dolayısıyla daha kısa bir yörüngeden döndü. NASA yetkilileri, astronotlarla yaptıkları görüşmelerde bu yaklaşımın riski kabul edilebilir düzeye indireceği sonucuna vardı.
Yine de ısı kalkanı sorunu, 1986 Challenger ve 2003 Columbia uzay mekiği felaketleriyle rahatsız edici karşılaştırmalara yol açtı. Bu felaketlerde uyarı işaretleri göz ardı edildiği için astronotlar hayatını kaybetmişti.
Orion kapsülü şimdi nasıl dayandığını değerlendirmek için titizlikle incelenecek.
Ancak NASA, astronotlar, aileleri ve kamuoyunun rahatlamasıyla Artemis II görevi başarıyla tamamlandı.
