Il-Kollettiv, Malta Kalkınma Derneği (MDA) yönetim kurulundan üç üyenin istifasının ardından yaptığı açıklamada Malta emlak piyasasının soruşturulması çağrısında bulundu.
Il-Kollettiv, "MDA'daki kamuoyu önündeki bu çatlak, basit bir yönetim kurulu anlaşmazlığının ötesindedir. Bu durum, lobinin emlak fiyatlarını kontrol altında tutmaya yönelik organize bir çabasını gözler önüne sermektedir" dedi.
Il-Kollettiv Genel Sekreteri Wayne Flask şunları söyledi: "MDA Başkanı Michael Stivala, Mellieha ve Villa Rosa'daki kamu arazilerinin eski Genel Sekreter Paul Attard ile Anton Camilleri'ye çok düşük bedellerle verilmesine hiçbir zaman itiraz etmedi. Her iki projede de daireler piyasa fiyatından satılacak."
Flask, "Ancak Stivala, Malta'nın 35 yaş altı nüfusunun üçte birine piyasayı açmayı hedefleyen bir program yüzünden AB'ye şikayette bulundu. Pek çok araştırmaya göre bu kesim kendi ülkesinde ev satın alma gücüne sahip değil. Yıllar boyunca verilen onca hibe ve sübvansiyonun arasında konutu gerçekten uygun fiyatlı kılan tek program bu. MDA'nın bunu bu kadar tehlikeli bulmasının nedeni de bu" dedi.
Flask, Ulusal İstatistik Ofisi (NSO) verilerine atıfta bulunarak 2020-2024 döneminde nüfusun yüzde 11,5, yeni konut izinlerinin yüzde 15,2 arttığını, buna karşın emlak fiyatlarının yüzde 29 yükseldiğini belirtti. 2025 yılına gelindiğinde ise fiyat artışının yüzde 35'e ulaştığını vurguladı.
Flask, "Arzın talebi aştığı açıkça görülmektedir. Malta'ya yerleşen yabancı işçilerin büyük çoğunluğu tek başına bir konut satın almaya veya kiralamaya güç yetirememektedir. O halde fiyatlar neden talep artışının üç katı oranında yükseliyor?" diye sordu.
Flask, "Stivala'nın serbest piyasa ve Konut Erişilebilirlik Programı konusundaki endişeleri tüm emlak piyasasını kapsamalıdır. MDA, bünyesinde Emlak Komisyoncuları Federasyonu'nu barındırdığı için emlak fiyatları üzerinde tam bir hakimiyet kurmaktadır. İnşaatçı lobisi ile fiyatları fiilen belirleyen lobi tek vücut hareket etmektedir; bu hiç de serbest piyasaya benzememektedir" dedi.
Flask ayrıca MDA'nın yıllardır süren bir kampanyayla NSO ve Merkez Bankası verilerini itibarsızlaştırmaya çalıştığını öne sürdü. MDA'nın aylarca boyunca NSO'nun rakamlarından daha yüksek satış rakamları açıkladığını ancak yöntemini medyayla paylaşmadığını belirten Flask, "Şimdi ise piyasanın kilit oyuncularıyla güçlerini birleştirerek iki yıllık aboneliği 3.600 Euro olan 'şeffaf bir fiyat endeksi' oluşturdu. Bu fiyat bir haber odası için bile karşılanamaz düzeydedir ve şeffaflık iddiasıyla bağdaşmamaktadır" diye ekledi.
Flask, grubun Uygun Fiyatlı Konut Programı'na desteğini yineledi ve bu programın yüzlerce çalışana ev sahibi olma fırsatı sunduğunu belirtti. Öte yandan önde gelen müteahhit Sandro Chetcuti tarafından yönetilen bir devlet kuruluşu olan Property Malta'nın, Malta'daki emlak fiyatlarını Dubai ve Çin'den "yatırımcı" çekmek amacıyla yüksek tutarak pek çok Maltalıyı piyasanın dışına ittiğine dikkat çekti.
Flask, "imkansız" emlak fiyatlarına çözüm olarak boş mülklerin vergilendirilmesini önerdi. "Büyük müteahhitlerin ve onların paravan şirketlerinin elindeki boş mülklerin vergilendirilmesi, bazen kamu arazisini de içeren ve mülklerin geliştiricilerin işine geldiği zamanda piyasaya sürülmesine yol açan spekülatif faaliyetleri caydıracaktır" dedi.
Flask ayrıca Malta Rekabet ve Tüketici İşleri Kurumu'nun, emlak ilanlarında metrekare başına fiyat gösterimini zorunlu kılması gerektiğini söyledi ve bunun piyasada tüm tüketicilerin erişebileceği asgari düzeyde bir şeffaflığın sağlanması için atılacak ilk adım olacağını ifade etti.
Il-Kollettiv, "toplulukları bir araya getirmeye ve güçlendirmeye odaklanan" bir Malta sivil toplum kuruluşudur.
