ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen ikinci Amerikalı pilotun da güvenli şekilde kurtarıldığını açıklayarak operasyonu "ABD tarihinin en cesur arama kurtarma operasyonlarından biri" olarak nitelendirdi.
Açıklama, İran'ın pazar günü erken saatlerde İsrail ve Kuveyt'e füze ve drone saldırısı düzenlemesinin ardından geldi. Trump bir gün önce İran'a anlaşma yapması için 48 saat süre tanımış, aksi hâlde "cehennemin kapılarının açılacağını" söylemişti.
Trump, Truth Social'da yaptığı paylaşımda şunları yazdı: "Bu cesur savaşçı, İran'ın tehlikeli dağlarında düşman hatlarının gerisinde düşmanlarımız tarafından avlanıyordu. Yaralandı ama durumu iyi olacak."
Trump şöyle devam etti: "Bu mucizevi kurtarma operasyonu, dün gerçekleştirdiğimiz bir başka cesur pilotun başarılı kurtarılmasına ek olarak geldi. İkinci operasyonu tehlikeye atmamak için ilk kurtarmayı doğrulamamıştık."
Savaş, çatışmayı Orta Doğu geneline yaydı ve küresel ekonomiyi sarstı. İran güçleri, petrol ve doğalgaz için hayati bir geçiş yolu olan Hürmüz Boğazı'nı sıkı kontrol altında tutuyor ve ABD-İsrail savaş çabasıyla bağlantılı gördüğü Körfez komşularındaki ekonomik hedeflere saldırıyor.
Ekonomik saldırılar karşılıklı olarak sürüyor. İsrail veya ABD'nin İran'ın güneybatısındaki bir petrokimya tesisine düzenlediği saldırıda cumartesi günü beş kişi hayatını kaybetti.
'Süre daralıyor'
Trump cumartesi günü Truth Social'da şöyle yazdı: "İran'a Hürmüz Boğazı'nı açması veya anlaşma yapması için on gün süre verdiğimi hatırlayın. Süre daralıyor — cehennemin üzerlerine yağmasına 48 saat kaldı."
İran merkezi askeri komutanlığı bu ültimatomu reddetti. General Ali Abdullahi Aliabadi, Trump'ın tehdidini "çaresiz, sinirli, dengesiz ve aptalca bir hareket" olarak nitelendirdi. Trump'ın dilini aynalayarak "cehennemin kapıları sizin için açılacak" uyarısında bulundu.
Kuveyt ve İsrail, pazar günü İran'dan gelen son saldırılara karşı hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini açıkladı. Bu saldırılar, bir ayı aşkın süre önce ABD-İsrail saldırılarıyla başlayan ve Tahran'ın misillemesiyle büyüyen savaşın parçası.
Birleşik Arap Emirlikleri de İran'ın ülkenin alüminyum sanayisini hedef aldığını söylediği füze saldırılarına karşı hava savunma sistemlerini devreye soktuğunu bildirdi. Bahreyn yetkilileri ise bir rafineride "İran saldırganlığı sonucu" yangın çıktığını duyurdu.
Buşehr Nükleer Santrali
Cumartesi günü İran'ın Buşehr nükleer santralinin yakınına düzenlenen saldırıda bir güvenlik görevlisi hayatını kaybetti. Santralin inşaatına kısmen katılan ve işletilmesine yardım eden Rusya, 198 çalışanını tahliye ettiğini duyurarak saldırıyı "kötücül bir eylem" olarak kınadı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, güney kıyısındaki santrale yönelik saldırıların devam etmesi hâlinde ortaya çıkacak radyoaktif serpintinin "Tahran'ı değil, Körfez İşbirliği Konseyi başkentlerini yok edeceği" uyarısında bulundu. Buşehr, İran başkentine kıyasla Kuveyt, Bahreyn ve Katar'a çok daha yakın konumda.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Başkanı Rafael Grossi, tesiste radyasyon seviyelerinde artış bildirilmediğini belirtirken, son haftalarda dördüncü kez gerçekleşen bu tür saldırılar karşısında "derin endişe" duyduğunu ifade etti.
IAEA'nın eski başkanı Mohamed El-Baradei ise Körfez ülkelerine seslenerek şu çağrıyı yaptı: "Körfez hükümetlerine sesleniyorum: Lütfen bu delinin bölgeyi bir ateş topuna çevirmesini engellemek için elinizden gelen her şeyi yapın."
Ekonomik Tesisler Hedef Alınıyor
Tüm tarafların saldırıları giderek ekonomik ve sanayi tesislerini hedef alıyor. Bu durum küresel enerji arzında daha geniş çaplı bir aksama korkusunu artırıyor.
ABD-İsrail saldırıları cumartesi günü bir petrokimya tesisini, bir çimento fabrikasını ve İran-Irak sınırındaki bir ticaret terminalini vurdu. Sınır terminalinde bir kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.
İran, İsrail ve Körfez'deki ABD müttefiklerine füze ve drone saldırılarıyla karşılık verdi. Cumartesi günü Bahreyn'de düşürülen dronelardan sıçrayan şarapnel parçaları dört kişiyi yaraladı. Dubai'de ise ABD'li bulut bilişim şirketi Oracle'ın ofisinin bulunduğu bina dahil iki yapıya enkaz parçaları isabet etti.
Başka bir cephede İsrail ordusu, İran destekli Hizbullah ile son bir ayda başlayan çatışmalarda Lübnan genelinde 3.500'den fazla hedefi vurduğunu açıkladı. Cumartesi akşamı İsrail, Suriye-Lübnan sınır kapısı yakınını vuracağını duyurarak bölge sakinlerini tahliye etmeye çağırdı.
Tel Aviv'de ise yüzlerce İsrailli savaşı protesto etmek ve barış görüşmeleri talep etmek için yürüyüş düzenledi.
